"Орталық және жергілікті атқарушы органдардың, басқа да ұйымдардың өзара іс-қимыл тәртібін, тиісті саланың (аяның) орталық уәкілетті органдарының және жергілікті атқарушы органдардың жалпы сипаттағы трансферттерді есептеу үшін қажетті нысандарды, көрсеткіштер тізбелерін ұсыну және келісу тәртібін және олардың пайдаланылуына мониторинг жүргізу тәртібін қамтитын жалпы сипаттағы трансферттерді жоспарлау қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Ұлттық экономика министрінің 2025 жылғы 27 мамырдағы № 40 бұйрығына өзгерістер енгізу туралы

Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Ұлттық экономика министрінің 2026 жылғы 17 қыркүйектегі № 147 бұйрығы

      ЗҚАИ-ның ескертпесі!
      Осы бұйрықтың қолданысқа енгізілу тәртібін 4-т. қараңыз.

      БҰЙЫРАМЫН:

      1. "Орталық және жергілікті атқарушы органдардың, басқа да ұйымдардың өзара іс-қимыл тәртібін, тиісті саланың (аяның) орталық уәкілетті органдарының және жергілікті атқарушы органдардың жалпы сипаттағы трансферттерді есептеу үшін қажетті нысандарды, көрсеткіштер тізбелерін ұсыну және келісу тәртібін және олардың пайдаланылуына мониторинг жүргізу тәртібін қамтитын жалпы сипаттағы трансферттерді жоспарлау қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Ұлттық экономика министрінің 2025 жылғы 27 мамырдағы № 40 бұйрығына мынадай өзгерістер енгізілсін:

      көрсетілген бұйрықпен бекітілген Орталық және жергілікті атқарушы органдардың, басқа да ұйымдардың өзара іс-қимыл тәртібін, тиісті саланың (аяның) орталық уәкілетті органдарының және жергілікті атқарушы органдардың жалпы сипаттағы трансферттерді есептеу үшін қажетті нысандарды, көрсеткіштер тізбелерін ұсыну және келісу тәртібін және олардың пайдаланылуына мониторинг жүргізу тәртібін қамтитын жалпы сипаттағы трансферттерді жоспарлау қағидаларында:

      9-тармақтың төртінші абзацы келесі редакцияда жазылсын:

      "Облыстың мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергілікті уәкілетті органдары жоспарланатын кезеңнің алдындағы жылдың 15 сәуірінен кешіктірмей осы Қағидаларға 3-қосымшаға сәйкес нысан бойынша алдағы үш жылдық кезеңге арналған кіріс әлеуетін ескере отырып, облыстық бюджет кірістерінің болжамды көлемдерін айқындайды.";

      1, 2, 3 және 4-қосымшалар осы бұйрыққа 1, 2, 3 және 4-қосымшаларға сәйкес жаңа редакцияда жазылсын.

      2. Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің Салық және кеден саясаты департаментіне Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен осы бұйрыққа қол қойылған күннен бастап бес жұмыс күні ішінде оны Қазақстан Республикасы нормативтік құқықтық актілерінің эталондық бақылау банкінде орналастыру үшін жіберуді және алғашқы ресми жарияланғаннан кейін оны Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің интернет-ресурсында орналастыруды қамтамасыз етсін.

      3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасының Ұлттық экономика бірінші вице-министріне жүктелсін.

      4. Осы бұйрық 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізіледі және ресми жариялануға тиіс.

      Қазақстан Республикасы
Премьер-Министрінің орынбасары –
Ұлттық экономика министрі
С. Жумангарин

      "КЕЛІСІЛДІ"

      Қазақстан Республикасы

      Қаржы министірлігі

      "КЕЛІСІЛДІ"

      Қазақстан Республикасы

      Стратегиялық жоспарлау

      және реформалар агенттігінің

      Ұлттық статистика бюросы

  Қазақстан Республикасы
Премьер-Министрінің орынбасары – Ұлттық
экономика министрі
2026 жылғы 17 қыркүйектегі
№ 147 бұйрығына 1-қосымша
Орталық және жергілікті атқарушы органдардың, басқа да ұйымдардың өзара іс-қимыл тәртібін, тиісті саланың (аяның) орталық уәкілетті органдарының және жергілікті атқарушы органдардың жалпы сипаттағы трансферттерді есептеу үшін қажетті нысандарды, көрсеткіштер тізбелерін ұсыну және келісу тәртібін және олардың пайдаланылуына мониторинг жүргізу тәртібін қамтитын жалпы сипаттағы трансферттерді жоспарлау қағидаларына 1-қосымша
Әкімшілік деректерді жинауға арналған нысан

      Ұсынылады: ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергілікті уәкілетті органына

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысан www.gov.kz интернет-ресурсында орналастырылған.

      Әкімшілік нысанның атауы: Аудандық маңызы бар қаланың, ауылдардың, кенттердің, ауылдық округтің жергілікті бюджет кірістерінің болжамы

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанның индексі: 1-ЖСТЖҚ

      Кезеңділігі: жалпы сипаттағы трансферттер көлемін қалыптастыру жылында

      Есепті кезең: 20__ жылғы ________ ай.

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанды ұсынатын тұлғалар тобы: аудандық маңызы бар қалалар, ауылдар, кенттер, ауылдық округтер әкімдерінің аппараты

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанды ұсыну мерзімі: жалпы сипаттағы трансферттерді қалыптастыру жылында, жоспарланатын кезеңнің алдындағы жылдың 15 наурызынан кешіктірілмейді.

      Жеке сәйкестендіру нөмірі/Бизнес-сәйкестендіру нөмірі

     


      Жинау әдісі – электрондық түрде.

Аудандық маңызы бар қаланың, ауылдардың, кенттердің, ауылдық округтің жергілікті бюджет кірістерінің болжамы

      Өлшем бірлігі: мың теңге

Атауы

Факт

Бағалау

Болжам

алдыңғы жыл

ағымдағы жыл

1-жыл

2-жыл

3-жыл

1

2

3

4

5

6

Кірістер, барлығы






1. Салықтық түсімдер, оның ішінде






Табыс салығы, барлығы






Жеке табыс салығы, барлығы






Төлем көзінен салық салынбайтын кірістерден ұсталатын жеке табыс салығы






Меншік салығы, барлығы






Мүлік салығы, барлығы






Заңды тұлғалардың және дара кәсіпкерлердің мүлкіне салынатын салық






Жеке тұлғалардың мүлкіне салынатын салық






Жер салығы






Көлік құралдарына салынатын салық, барлығы






Заңды тұлғалардың көлік құралдарына салынатын салық






Жеке тұлғалардың көлік құралдарына салынатын салық






Тауарларға, жұмыстарға және көрсетілетін қызметтерге салынатын ішкі салықтар






Табиғи және басқа да ресурстарды пайдаланғаны үшін түсетін түсімдер






Кәсіпкерлік және кәсіптік қызметті жүргізгені үшін алымдар






2. Салықтық емес түсімдер






3. Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер (азаматтарға пәтер сатудан түсетін түсімдерсіз)






      Телефондар______________________________________________

      Электрондық пошта мекенжайы________________________________

      Орындаушы ___________________________ қолы ________

      тегі, аты, әкесінің аты (ол болған жағдайда)

      Басшы немесе оның міндетін атқарушы тұлға

      ________________________________________ қолы _______

      тегі, аты, әкесінің аты (ол болған жағдайда)

      Мөр орны (ол болған жағдайда) (жеке кәсіпкерлік субъектілері болып табылатын

      тұлғаларды қоспағанда)

  Әкімшілік деректерді өтеусіз
негізде жинауға арналған
"Аудандық маңызы бар
қаланың, ауылдардың,
кенттердің, ауылдық округтің
жергілікті бюджет кірістері
көлемінің болжамы" нысанына
қосымша

Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған "Аудандық маңызы бар қаланың, ауылдардың, кенттердің, ауылдық округтің жергілікті бюджет кірістері көлемінің болжамы" нысанын толтыру бойынша түсіндірме (1-ЖСТЖҚ, жалпы сипаттағы трансферттер көлемін қалыптастыру жылында)

1-тарау. Жалпы ережелер

      1. Осы түсіндірме әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған "Аудандық маңызы бар қаланың, ауылдардың, кенттердің, ауылдық округтің жергілікті бюджет кірістері көлемінің болжамы" нысанын (бұдан әрі – Нысан) толтыру бойынша бірыңғай талаптарды айқындайды.

      2.  Нысанға тегі мен аты-жөні көрсетіле отырып, ауылдық округтің мемлекеттік бюджеттік жоспарлау жөніндегі уәкілетті органының немесе аудандық маңызы бар қалалар, ауылдар, кенттер, ауылдық округтер әкімдері аппараттарының басшысы қол қояды.

      3. Нысан мемлекеттік және орыс тілдерінде толтырылады.

2-тарау. Нысанды толтыру бойынша түсіндірме

      4. 1-бағанда бірыңғай бюджеттік сыныптамаға сәйкес бюджет кірістерінің атауы көрсетіледі.

      5. 2-бағанда өткен жылғы нақты түсімдер көрсетіледі.

      6. 3-бағанда ағымдағы жылғы түсімдердің бағалауы көрсетіледі.

      7. 4, 5, 6-бағандарда 1-жылдағы, 2-жылдағы, 3-жылдағы түсімдердің болжамы көрсетіледі.

  бұйрығына 2-қосымша
Орталық және жергілікті атқарушы органдардың, басқа да ұйымдардың өзара іс-қимыл тәртібін, тиісті саланың (аяның) орталық уәкілетті органдарының және жергілікті атқарушы органдардың жалпы сипаттағы трансферттерді есептеу үшін қажетті нысандарды, көрсеткіштер тізбелерін ұсыну және келісу тәртібін және олардың пайдаланылуына мониторинг жүргізу тәртібін қамтитын жалпы сипаттағы трансферттерді жоспарлау қағидаларына 2-қосымша

      Әкімшілік деректерді

      жинауға арналған нысан

      Ұсынылады: облыстың мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергілікті уәкілетті органдарына

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысан www.gov.kz интернет-ресурсында орналастырылған

      Әкімшілік нысанның атауы: Ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жергілікті бюджет кірістерінің болжамы.

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанның индексі: 2-ЖСТЖҚ

      Кезеңділігі: жалпы сипаттағы трансферттер көлемін қалыптастыру жылында

      Есепті кезең: 20__ жылғы ________ ай.

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанды ұсынатын тұлғалар тобы: ауданның мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергілікті уәкілетті органдары

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанды ұсыну мерзімі: жалпы сипаттағы трансферттерді қалыптастыру жылында, жоспарланатын кезеңнің алдындағы жылдың 15 сәуірінен кешіктірілмейді.

      Жеке сәйкестендіру нөмірі/Бизнес-сәйкестендіру нөмірі

     


      Жинау әдісі – электрондық түрде.

      Ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жергілікті бюджет кірістерінің болжамы

      Өлшем бірлігі: мың теңге

Атауы

Нақты

Бағалау

Болжам

Алдыңғы жыл

Ағымдағы жыл

1-жыл

2-жыл

3-жыл

1

2

3

4

5

6

Кірістер, барлығы






1. Салықтық түсімдер, оның ішінде






Табыс салығы, барлығы






Корпоративтік табыс салығы






Жеке табыс салығы, барлығы






Төлем көзінен салық салынатын табыстардан алынатын жеке табыс салығы






Төлем көзінен салық салынбайтын табыстардан алынатын жеке табыс салығы






Төлем көзінен салық салынбайтын шетелдік азаматтардың табыстарынан алынатын жеке табыс салығы






Әлеуметтік салық






Меншік салығы, барлығы






Мүлік салығы, барлығы






Заңды тұлғалар мен жеке кәсіпкерлердің мүлкіне салынатын салық






Жеке тұлғалардың мүлкіне салынатын салық






Жер салығы






Көлік құралдарына салынатын салық, барлығы






Заңды тұлғалардың көлік құралдарына салынатын салық






Жеке тұлғалардың көлік құралдарына салынатын салық






Тауарларға, жұмыстарға және көрсетілетін қызметтерге салынатын ішкі салық






Акциздер






Табиғи және басқа да ресурстарды пайдаланғаны үшін түсімдер






Кәсіпкерлік және кәсіптік қызметті жүргізгені үшін алымдар






Заңды маңызы бар іс-әрекеттер жасағаны және (немесе) оған уәкілетті мемлекеттік органдар немесе лауазымды адамдар құжаттар бергені үшін алынатын міндетті төлемдер






2. Салықтық емес түсімдер






3. Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер (азаматтарға пәтер сатудан түсетін түсімдерсіз)






      Телефондар______________________________________________

      Электрондық пошта мекенжайы________________________________

      Орындаушы ___________________________ қолы ________

      тегі, аты, әкесінің аты (ол болған жағдайда)

      Басшы немесе оның міндетін атқарушы тұлға

      ________________________________________ қолы _______

      тегі, аты, әкесінің аты (ол болған жағдайда)

      Мөр орны (ол болған жағдайда) (жеке кәсіпкерлік субъектілері болып табылатын тұлғаларды қоспағанда)

  Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған
"Ауданның (облыстық маңызы
бар қаланың) жергілікті бюджет
кірістерінің болжамы" нысанына қосымша

Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған "Ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жергілікті бюджет кірістерінің болжамы" нысанын толтыру бойынша түсіндірме (2-ЖСТЖҚ, жалпы сипаттағы трансферттер көлемін қалыптастыру жылында)

1-тарау. Жалпы ережелер

      1. Осы түсіндірме әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған "Ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жергілікті бюджет кірістерінің болжамы" нысанын (бұдан әрі – Нысан) толтыру бойынша бірыңғай талаптарды айқындайды.

      2. Нысанға тегі мен аты-жөні көрсетіле отырып, ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) бюджетті мемлекеттік жоспарлау жөніндегі уәкілетті органының басшысы қол қояды.

      3. Нысан мемлекеттік және орыс тілдерінде толтырылады.

2-тарау. Нысанды толтыру бойынша түсіндірме

      4. 1-бағанда бірыңғай бюджеттік сыныптамаға сәйкес бюджет кірістерінің атауы көрсетіледі.

      5. 2-бағанда өткен жылғы нақты түсімдер көрсетіледі.

      6. 3-бағанда ағымдағы жылғы түсімдердің бағалауы көрсетіледі.

      7. 4, 5, 6-бағандарда 1-жылдағы, 2-жылдағы, 3-жылдағы түсімдердің болжамы көрсетіледі.

  бұйрығына 3-қосымша
Орталық және жергілікті атқарушы органдардың, басқа да ұйымдардың өзара іс-қимыл тәртібін, тиісті саланың (аяның) орталық уәкілетті органдарының және жергілікті атқарушы органдардың жалпы сипаттағы трансферттерді есептеу үшін қажетті нысандарды, көрсеткіштер тізбелерін ұсыну және келісу тәртібін және олардың пайдаланылуына мониторинг жүргізу тәртібін қамтитын жалпы сипаттағы трансферттерді жоспарлау қағидаларына 3-қосымша
Әкімшілік деректерді жинауға арналған нысан

      Ұсынылады: облыстың мемлекеттік жоспарлау жөніндегі орталық уәкілетті органына

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысан www.gov.kz интернет-ресурсында орналастырылған.

      Әкімшілік нысанның атауы: облыс бюджетінің кірістері көлемінің болжамы

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанның индексі: 3-ЖСТЖҚ

      Кезеңділігі: жалпы сипаттағы трансферттер көлемін қалыптастыру жылында

      Есепті кезең: 20__ жылғы ________ ай.

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанды ұсынатын тұлғалар тобы: облыстың мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергілікті уәкілетті органдары

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанды ұсыну мерзімі: жалпы сипаттағы трансферттерді қалыптастыру жылында, жоспарланатын кезеңнің алдындағы жылдың 15 сәуірінен кешіктірілмейді.

      Жеке сәйкестендіру нөмірі/Бизнес-сәйкестендіру нөмірі

     


      Жинау әдісі – электрондық түрде.

Облыс бюджетінің кірістері көлемінің болжамы

      Өлшем бірлігі: мың теңге

Атауы

Факт

Бағалау

Болжам

алдыңғы жыл

ағымдағы жыл

1-жыл

2-жыл

3-жыл

1

2

3

4

5

6

Кірістер, барлығы






1. Салықтық түсімдер, оның ішінде






Әлеуметтік салық






Табиғи және басқа да ресурстарды пайдаланғаны үшін түсетін түсімдер






Кәсіпкерлік және кәсіптік қызметті жүргізгені үшін алынатын алымдар






Ойын бизнесі салығы






2. Салықтық емес түсімдер






3. Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер (азаматтарға пәтер сатудан түсетін түсімдерсіз)






4. Арнаулы түсімдер, барлығы






Қоршаған ортаға теріс әсер еткені үшін төлемақы






Жер қойнауын пайдаланушылардың қоршаған ортаға жол берілетін антропогендік әсер ету нормаларын бұзғаны үшін "Әкімшілік құқық бұзушылық туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің 328-бабына сәйкес салынатын айыппұлдар






Жер қойнауын пайдаланушылардың өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуы мен оның инфрақұрылымын дамытуға аударымдары






Жер қойнауын пайдаланушылардың қазақстандық кадрларды даярлауды қаржыландыруға аударымдары






Жер қойнауын пайдаланушылардан және мұнай секторы ұйымдарынан келтірілген залалды өтеу туралы талап қоюлар бойынша алынған қаражат, "Әкімшілік құқық бұзушылық туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің 324-бабына сәйкес салынатын қоршаған ортаны қорғау саласындағы айыппұлдар.






      Телефондар______________________________________________

      Электрондық пошта мекенжайы________________________________

      Орындаушы ___________________________ қолы ________

      тегі, аты, әкесінің аты (ол болған жағдайда)

      Басшы немесе оның міндетін атқарушы тұлға

      ________________________________________ қолы _______

      тегі, аты, әкесінің аты (ол болған жағдайда)

      Мөр орны (ол болған жағдайда) (жеке кәсіпкерлік субъектілері болып табылатын

      тұлғаларды қоспағанда)

  Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған "Облыс бюджетінің кірістері көлемінің болжамы" нысанына
қосымша

Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған "Облыс бюджетінің кірістері көлемінің болжамы" нысанын толтыру бойынша түсіндірме (3-ЖСТЖҚ, жалпы сипаттағы трансферттер көлемін қалыптастыру жылында)

1-тарау. Жалпы ережелер

      1. Осы түсіндірме әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған "Облыс бюджетінің кірістері көлемінің болжамы" нысанын (бұдан әрі – Нысан) толтыру бойынша бірыңғай талаптарды айқындайды.

      2. Нысанға тегі мен аты-жөні көрсетіле отырып, облыстың мемлекеттік жоспарлау жөніндегі уәкілетті органының басшысы қол қояды.

      3. Нысан мемлекеттік және орыс тілдерінде толтырылады.

2-тарау. Нысанды толтыру бойынша түсіндірме

      4. 1-бағанда бірыңғай бюджеттік сыныптамаға сәйкес бюджет кірістерінің атауы көрсетіледі.

      5. 2-бағанда өткен жылғы нақты түсімдер көрсетіледі.

      6. 3-бағанда ағымдағы жылғы түсімдердің бағалауы көрсетіледі.

      7. 4, 5, 6-бағандарда 1-жылдағы, 2-жылдағы, 3-жылдағы түсімдердің болжамы көрсетіледі.

  бұйрығына 4-қосымша
  Орталық және жергілікті атқарушы органдардың, басқа да ұйымдардың өзара іс-қимыл тәртібін, тиісті саланың (аяның) орталық уәкілетті органдарының және жергілікті атқарушы органдардың жалпы сипаттағы трансферттерді есептеу үшін қажетті нысандарды, көрсеткіштер тізбелерін ұсыну және келісу тәртібін және олардың пайдаланылуына мониторинг жүргізу тәртібін қамтитын жалпы сипаттағы трансферттерді жоспарлау қағидаларына
  4-қосымша
  Әкімшілік деректерді
  жинауға арналған нысан

      Ұсынылады: бюджет саясаты жөніндегі орталық уәкілетті органға

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысан www.gov.kz интернет-ресурсында орналастырылған.

      Әкімшілік нысанның атауы: Астананың, облыстың, республикалық маңызы бар қаланың жергілікті бюджет кірістері көлемінің болжамы

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанның индексі: 4-ЖСТЖҚ

      Кезеңділігі: жалпы сипаттағы трансферттер көлемін қалыптастыру жылында

      Есепті кезең: 20__ жылғы ________ ай.

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанды ұсынатын тұлғалар тобы: астананың, облыстың, республикалық маңызы бар қаланың мемлекеттік жоспарлау жөніндегі жергілікті уәкілетті органдары

      Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған нысанды ұсыну мерзімі: жалпы сипаттағы трансферттерді қалыптастыру жылында, жоспарланатын кезеңнің алдындағы жылдың 25 сәуірінен кешіктірілмейді.

      Жеке сәйкестендіру нөмірі/Бизнес-сәйкестендіру нөмірі

     


      Жинау әдісі – электрондық түрде.

Астананың, облыстың, республикалық маңызы бар қаланың жергілікті бюджеті кірістері көлемінің болжамы

      Өлшем бірлігі: мың теңге

Атауы

Факт

Бағалау

Болжам

алдыңғы жыл

ағымдағы жыл

1-жыл

2-жыл

3-жыл

1

2

3

4

5

6

Кірістер, барлығы






1. Салықтық түсімдер, оның ішінде






Табыс салығы, барлығы






Корпоративтік табыс салығы






Жеке табыс салығы, барлығы






Төлем көзінен салық салынатын табыстардан ұсталатын жеке табыс салығы






Төлем көзінен салық салынбайтын табыстардан ұсталатын жеке табыс салығы






Төлем көзінен салық салынбайтын шетелдік азаматтар табыстарынан ұсталатын жеке табыс салығы






Әлеуметтік салық






Меншік салығы, барлығы






Мүлік салығы, барлығы






Заңды тұлғалардың және жеке кәсіпкерлердің мүлкіне салынатын салық






Жеке тұлғалардың мүлкіне салынатын салық






Жер салығы






Көлік құралдарына салынатын салық, барлығы






Заңды тұлғалардан ұсталатын көлік құралдарына салынатын салық






Жеке тұлғалардан ұсталатын көлік құралдарына салынатын салық






Тауарларға, жұмыстарға және көрсетілетін қызметтерге салынатын ішкі салықтар






Акциздер






Табиғи және басқа да ресурстарды пайдаланғаны үшін түсетін түсімдер






Кәсіпкерлік және кәсіптік қызметті жүргізгені үшін алынатын алымдар






Заңды маңызы бар іс-әрекеттер жасағаны және (немесе) оған уәкілетті мемлекеттік органдар немесе лауазымды адамдар құжаттар бергені үшін алынатын міндетті төлемдер






2. Салықтық емес түсімдер






3. Негізгі капиталды сатудан түсетін түсімдер (азаматтарға пәтер сатудан түсетін түсімдерсіз)






4. Арнаулы түсімдер, барлығы






Қоршаған ортаға теріс әсер еткені үшін төлемақы






Жер қойнауын пайдаланушылардың қоршаған ортаға жол берілетін антропогендік әсер ету нормаларын бұзғаны үшін "Әкімшілік құқық бұзушылық туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің 328-бабына сәйкес салынатын айыппұлдар






Жер қойнауын пайдаланушылардың өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуы мен оның инфрақұрылымын дамытуға аударымдары






Жер қойнауын пайдаланушылардың қазақстандық кадрларды даярлауды қаржыландыруға аударымдары






Жер қойнауын пайдаланушылардан және мұнай секторы ұйымдарынан келтірілген залалды өтеу туралы талап қоюлар бойынша алынған қаражат, "Әкімшілік құқық бұзушылық туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің 324-бабына сәйкес салынатын қоршаған ортаны қорғау саласындағы айыппұлдар






      Телефондар______________________________________________

      Электрондық пошта мекенжайы________________________________

      Орындаушы ___________________________ қолы ________

      тегі, аты, әкесінің аты (ол болған жағдайда)

      Басшы немесе оның міндетін атқарушы тұлға

      ________________________________________ қолы _______

      тегі, аты, әкесінің аты (ол болған жағдайда)

      Мөр орны (ол болған жағдайда) (жеке кәсіпкерлік субъектілері болып табылатын

      тұлғаларды қоспағанда)

  Әкімшілік деректерді
  өтеусіз негізде жинауға
  арналған "Астананың, облыстың,
  республикалық маңызы бар
  қаланың жергілікті бюджет
  кірістері көлемінің болжамы"
  нысанына қосымша

Әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған "Астананың, облыстың, республикалық маңызы бар қаланың жергілікті бюджеті кірістері көлемінің болжамы" нысанын толтыру бойынша түсіндірме (4-ЖСТЖҚ, жалпы сипаттағы трансферттер көлемін қалыптастыру жылында)

1-тарау. Жалпы ережелер

      1. Осы түсіндірме әкімшілік деректерді өтеусіз негізде жинауға арналған "Астананың, облыстың, республикалық маңызы бар қаланың жергілікті бюджеті кірістері көлемінің болжамы" нысанын (бұдан әрі – Нысан) толтыру бойынша бірыңғай талаптарды айқындайды.

      2. Нысанға тегі мен аты-жөні көрсетіле отырып, астананың, облыстың, республикалық маңызы бар қаланың бюджетін мемлекеттік жоспарлау жөніндегі уәкілетті органының басшысы қол қояды.

      3. Нысан мемлекеттік және орыс тілдерінде толтырылады.

2-тарау. Нысанды толтыру бойынша түсіндірме

      4. 1-бағанда бірыңғай бюджеттік сыныптамаға сәйкес бюджет кірістерінің атауы көрсетіледі.

      5. 2-бағанда өткен жылғы нақты түсімдер көрсетіледі.

      6. 3-бағанда ағымдағы жылғы түсімдердің бағалауы көрсетіледі.

      7. 4, 5, 6-бағандарда 1-жылдағы, 2-жылдағы, 3-жылдағы түсімдердің болжамы көрсетіледі.

О внесении изменений в приказ Заместителя Премьер-Министра – Министра национальной экономики Республики Казахстан от 27 мая 2025 года № 40 "Об утверждении Правил планирования трансфертов общего характера, включающий порядок взаимодействия центральных и местных исполнительных органов, других организаций, порядок представления и согласования центральными уполномоченными органами соответствующей отрасли (сферы) и местными исполнительными органами форм, перечней показателей, необходимых для расчета трансфертов общего характера, и порядок проведения мониторинга их использования"

Приказ Заместителя Премьер-Министра – Министра национальной экономики Республики Казахстан от 17 сентября 2026 года № 147

      ПРИКАЗЫВАЮ:

      1. Внести в приказ Заместителя Премьер-Министра – Министра национальной экономики Республики Казахстан от 27 мая 2025 года № 40 "Об утверждении Правил планирования трансфертов общего характера, включающий порядок взаимодействия центральных и местных исполнительных органов, других организаций, порядок представления и согласования центральными уполномоченными органами соответствующей отрасли (сферы) и местными исполнительными органами форм, перечней показателей, необходимых для расчета трансфертов общего характера, и порядок проведения мониторинга их использования" следующие изменения:

      в Правилах планирования трансфертов общего характера, включающий порядок взаимодействия центральных и местных исполнительных органов, других организаций, порядок представления и согласования центральными уполномоченными органами соответствующей отрасли (сферы) и местными исполнительными органами форм, перечней показателей, необходимых для расчета трансфертов общего характера, и порядок проведения мониторинга их использования, утвержденных указанным приказом:

      абзац четвертый пункта 9 изложить в следующей редакции:

      "Местные уполномоченные органы по государственному планированию области не позднее 15 апреля года, предшествующему планируемому периоду определяют прогнозные объемы доходов областного бюджета с учетом доходного потенциала на предстоящий трехлетний период по форме согласно приложению 3 к настоящим Правилам.";

      приложения 1, 2, 3 и 4 изложить в новой редакции согласно приложениям 1, 2, 3 и 4 к настоящему приказу.

      2. Департаменту налоговой и таможенной политики Министерства национальной экономики Республики Казахстан в установленном законодательством Республики Казахстан порядке обеспечить в течении пяти рабочих дней со дня подписания настоящего приказа его направление для размещения в Эталонном контрольном банке нормативных правовых актов Республики Казахстан и на интернет-ресурсе Министерства национальной экономики Республики Казахстан после первого его официального опубликования.

      3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на первого вице-министра национальной экономики Республики Казахстан.

      4. Настоящий приказ вводится в действие с 1 января 2027 года и подлежит официальному опубликованию.

      Заместитель Премьер-Министра –
Министр национальной экономики
Республики Казахстан
С. Жумангарин

      "СОГЛАСОВАН"
      Министерство финансов
      Республики Казахстан

      "СОГЛАСОВАН"
      Бюро национальной статистики
      Агентства по стратегическому
      планированию и реформам
      Республики Казахстан

  Приложение 1 к приказу
Заместитель Премьер-Министра
– Министр национальной экономики
Республики Казахстан
от 17 сентября 2026 года № 147
  Приложение 1
к Правилам планирования
трансфертов общего характера,
включающий порядок
взаимодействия центральных и
местных исполнительных
органов, других организаций,
порядок представления и
согласования центральными
уполномоченными органами
  соответствующей отрасли
(сферы) и местными
исполнительными органами
форм, перечней показателей,
необходимых для расчета
трансфертов общего характера,
и порядок проведения
мониторинга их использования
Форма,
предназначенная для сбора
административных данных

      Представляется: в местный уполномоченный орган по государственному планированию района (города областного значения)

      Форма, предназначенная для сбора административных данных на безвозмездной основе размещена на интернет – ресурсе: www.gov.kz

      Наименование административной формы: Прогноз доходов местного бюджета города районного значения, сел, поселков, сельского округа

      Индекс формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе 1-ППТОХ

      Периодичность: в год формирование объемов трансферов общего характера

      Отчетный период: ________ месяц 20__ года.

      Круг лиц, представляющих форму, предназначенную для сбора административных данных на безвозмездной основе: аппарат акима городов районного значения, сел, поселков, сельских округов

      Срок представления формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе: в год формирования трансфертов общего характера, не позднее 15 марта года, предшествующего планируемому периоду

      Индивидуальный идентификационный номер/Бизнес-идентификационный номер

     


      Метод сбора - в электронном виде.

Прогноз доходов местного бюджета города районного значения, сел, поселков, сельского округа

      Единица измерения: тысяч теңге

Наименование

Факт

Оценка

Прогноз

предыдущий год

текущий год

1 год

2 год

3 год

1

2

3

4

5

6

Доходы, всего






1. Налоговые поступления, из них






Подоходный налог, всего






Индивидуальный подоходный налог, всего






Индивидуальный подоходный налог с доходов, не облагаемых у источника выплаты






Налоги на собственность, всего






Налоги на имущество, всего






Налог на имущество юридических лиц, индивидуальных предпринимателей






Налог на имущество физических лиц






Земельный налог






Hалог на транспортные средства, всего






Hалог на транспортные средства с юридических лиц






Hалог на транспортные средства с физических лиц






Внутренние налоги на товары, работы и услуги, всего






Поступления за использование природных и других ресурсов






Сборы за ведение предпринимательской и профессиональной деятельности






2. Неналоговые поступления






3. Поступления от продажи основного капитала (без поступления от продажи гражданам квартир)






      Телефоны______________________________________________
      Адрес электронной почты ________________________________
      Исполнитель ___________________________ подпись ________
      фамилия, имя, отчество (при его наличии)
      Руководитель или лицо, исполняющее его обязанности
      ________________________________________ подпись _______
      фамилия, имя, отчество (при его наличии)
      Место для печати (при его наличии)
      (за исключением лиц, являющихся субъектами частного предпринимательства)

  Приложение к форме,
предназначенной для сбора
административных данных на
безвозмездной основе "Прогноз
доходов местного бюджета
города районного значения, сел,
поселков, сельского округа"

Пояснение по заполнению формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе "Прогноз доходов местного бюджета города районного значения, сел, поселков, сельского округа" (1-ППТОХ, в год формирование объемов трансферов общего характера)

Глава 1. Общие положения.

      1. Настоящее пояснение определяет единые требования по заполнению формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе "Прогноз доходов местного бюджета города районного значения, сел, поселков, сельского округа" (далее – Форма).

      2. Форма подписывается руководителем уполномоченного органа по государственному планированию бюджета сельского округа или аппаратов акимов городов районного значения, сел, поселков, сельских округов, с указанием его фамилии и инициалов.

      3. Форма заполняется на государственном и русском языках.

Глава 2. Пояснение по заполнению Формы.

      4. В графе 1 указывается наименование доходов бюджета согласно единой бюджетной классификации.

      5. В графе 2 указывается фактические поступления за предыдущий год.

      6. В графе 3 указывается оценка поступлений текущего года.

      7. В графа 4, 5, 6 указывается прогноз поступлений за 1 год, 2 год, 3 год.

  Приложение 2 к приказу
  Приложение 2
к Правилам планирования
трансфертов общего характера,
включающий порядок
взаимодействия центральных и
местных исполнительных
органов, других организаций,
порядок представления и
согласования центральными
уполномоченными органами
соответствующей отрасли
(сферы) и местными
исполнительными органами
форм, перечней показателей,
необходимых для расчета
трансфертов общего характера,
и порядок проведения
мониторинга их использования
Форма,
предназначенная для сбора
административных данных

      Представляется: в местные уполномоченные органы по государственному планированию области

      Форма, предназначенная для сбора административных данных на безвозмездной основе размещена на интернет – ресурсе: www.gov.kz

      Наименование административной формы: Прогноз доходов местного бюджета района (города областного значения).

      Индекс формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе 2-ППТОХ

      Периодичность: в год формирование объемов трансферов общего характера

      Отчетный период: на ________ месяц 20__ года.

      Круг лиц, представляющих форму, предназначенную для сбора административных данных на безвозмездной основе местные уполномоченные органы по государственному планированию района (города областного значения)

      Срок представления формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе: в год формирования трансфертов общего характера, не позднее 15 апреля года, предшествующего планируемому периоду

      Индивидуальный идентификационный номер/Бизнес-идентификационный номер

     


      Метод сбора - в электронном виде.

Прогноз доходов местного бюджета района (города областного значения)

      Единица измерения: тысяч теңге

Наименование

Факт

Оценка

Прогноз

предыдущий год

текущий год

1 год

2 год

3 год

1

2

3

4

5

6

Доходы, всего






1. Налоговые поступления, из них






Подоходный налог, всего






Корпоративный подоходный налог






Индивидуальный подоходный налог,всего






Индивидуальный подоходный налог с доходов, облагаемых у источника выплаты






Индивидуальный подоходный налог с доходов, не облагаемых у источника выплаты






Индивидуальный подоходный налог с доходов иностранных граждан, не облагаемых у источника выплаты






Социальный налог






Налоги на собственность, всего






Налоги на имущество, всего






Налог на имущество юридических лиц и индивидуальных предпринимателей






Налог на имущество физических лиц






Земельный налог






Hалог на транспортные средства, всего






Hалог на транспортные средства с юридических лиц






Hалог на транспортные средства с физических лиц






Внутренние налоги на товары,работы и услуги, всего






Акцизы






Поступления за использование природных и других ресурсов






Сборы за ведение предпринимательской и профессиональной деятельности






Обязательные платежи, взимаемые за совершение юридически значимых действий и (или) выдачу документов, уполномоченными на то государственными органами или должностными лицами, всего






2. Неналоговые поступления






3. Поступления от продажи основного капитала (без поступления от продажи гражданам квартир)






      Телефоны______________________________________________
      Адрес электронной почты ________________________________
      Исполнитель ___________________________ подпись ________
      фамилия, имя, отчество (при его наличии)
      Руководитель или лицо, исполняющее его обязанности
      ________________________________________ подпись _______
      фамилия, имя, отчество (при его наличии)
      Место для печати (при его наличии)
      (за исключением лиц, являющихся субъектами частного предпринимательства)

  Приложение к форме,
предназначенной для сбора
административных данных
"Прогноз доходов местного
бюджета района (города
областного значения)"

Пояснение по заполнению формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе "Прогноз доходов местного бюджета района (города областного значения)" (2-ППТОХ, в год формирование объемов трансферов общего характера)

Глава 1. Общие положения

      1. Настоящее пояснение определяет единые требования по заполнению формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе "Прогноз доходов местного бюджета района (города областного значения)" (далее – Форма).

      2. Форма подписывается руководителем уполномоченного органа по государственному планированию бюджета района (города областного значения), с указанием его фамилии и инициалов.

      3. Форма заполняется на государственном и русском языках.

Глава 2. Пояснение по заполнению Формы

      4. В графе 1 указывается наименование доходов бюджета согласно единой бюджетной классификации.

      5. В графе 2 указывается фактические поступления за предыдущий год.

      6. В графе 3 указывается оценка поступлений текущего года.

      7. В графа 4, 5, 6 указывается прогноз поступлений за 1 год, 2 год, 3 год.

  Приложение 3 к приказу
  Приложение 3
к Правилам планирования
трансфертов общего характера,
включающий порядок
взаимодействия центральных и
местных исполнительных
органов, других организаций,
порядок представления и
согласования центральными
уполномоченными органами
соответствующей отрасли
(сферы) и местными
исполнительными органами
форм, перечней показателей,
необходимых для расчета
трансфертов общего характера,
и порядок проведения
мониторинга их использования
Форма,
предназначенная для сбора
административных данных

      Представляется: в местный уполномоченный орган по государственному планированию области

      Форма, предназначенная для сбора административных данных на безвозмездной основе размещена на интернет – ресурсе: www.gov.kz

      Наименование административной формы: Прогноз объема доходов областного бюджета

      Индекс формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе 3-ППТОХ

      Периодичность: в год формирование объемов трансферов общего характера

      Отчетный период: ________ месяц 20__ года.

      Круг лиц, представляющих форму, предназначенную для сбора административных данных на безвозмездной основе: местные уполномоченные органы по государственному планированию области

      Срок представления формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе: в год формирования трансфертов общего характера, не позднее 15 апреля года, предшествующего планируемому периоду

      Индивидуальный идентификационный номер/Бизнес-идентификационный номер

     


      Метод сбора - в электронном виде.

Прогноз объема доходов областного бюджета

      Единица измерения: тысяч теңге

Наименование

Факт

Оценка

Прогноз

предыдущий год

текущий год

1 год

2 год

3 год

1

2

3

4

5

6

Доходы, всего

0

0

0

0

0

1. Налоговые поступления, из них

0

0

0

0

0

Социальный налог






Поступления за использование природных и других ресурсов






Сборы за ведение предпринимательской и профессиональной деятельности






Налог на игорный бизнес






2. Неналоговые поступления






3. Поступления от продажи основного капитала (без поступления от продажи гражданам квартир)






4. Специальные поступления, всего

0

0

0

0

0

Плата за негативное воздействие на окружающую среду






Штрафы за нарушение нормативов допустимого антропогенного воздействия на окружающую среду от недропользователей, налагаемых в соответствии со статьей 328 Кодекс Республики Казахстан "Об административных правонарушениях"






Отчисления недропользователей на социально-экономическое развитие региона и развитие его инфраструктуры






Отчисления недропользователей на финансирование обучения казахстанских кадров






Средства, полученные от недропользователей и организаций нефтяного сектора по искам о возмещении вреда, штрафы в области охраны окружающей среды, налагаемые в соответствии со статьей 324 Кодекс Республики Казахстан "Об административных правонарушениях"






      Телефоны______________________________________________
      Адрес электронной почты ________________________________
      Исполнитель ___________________________ подпись ________
      фамилия, имя, отчество (при его наличии)
      Руководитель или лицо, исполняющее его обязанности
      ________________________________________ подпись _______
      фамилия, имя, отчество (при его наличии)
      Место для печати (при его наличии)
      (за исключением лиц, являющихся субъектами частного предпринимательства

  Приложение
к форме, предназначенной
для сбора административных
данных на безвозмездной
основе "Прогноз объема
доходов областного
бюджета"

Пояснение по заполнению формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе "Прогноз объема доходов областного бюджета" (3-ППТОХ, в год формирование объемов трансферов общего характера)

Глава 1. Общие положения.

      1. Настоящее пояснение определяет единые требования по заполнению формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе "Прогноз объема доходов областного бюджета" (далее – Форма).

      2. Форма подписывается руководителем уполномоченного органа по государственному планированию области с указанием его фамилии и инициалов.

      3. Форма заполняется на государственном и русском языках.

Глава 2. Пояснение по заполнению Формы

      4. В графе 1 указывается наименование доходов бюджета согласно единой бюджетной классификации.

      5. В графе 2 указывается фактические поступления за предыдущий год.

      6. В графе 3 указывается оценка поступлений текущего года.

      7. В графа 4, 5, 6 указывается прогноз поступлений за 1 год, 2 год, 3 год.

  Приложение 4 к приказу
  Приложение 4
к Правилам планирования
трансфертов общего характера,
включающий порядок
взаимодействия центральных и
местных исполнительных
органов, других организаций,
порядок представления и
согласования центральными
уполномоченными органами
соответствующей отрасли
(сферы) и местными
исполнительными органами
форм, перечней показателей,
необходимых для расчета
трансфертов общего характера,
и порядок проведения
мониторинга их использования
Форма,
предназначенная для сбора
административных данных

      Представляется: в центральный уполномоченный орган по бюджетной политике

      Форма, предназначенная для сбора административных данных на безвозмездной основе размещена на интернет – ресурсе: www.gov.kz

      Наименование административной формы: Прогноз объема доходов местного бюджета столицы, области, города республиканского значения

      Индекс формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе 4-ППТОХ

      Периодичность: в год формирование объемов трансферов общего характера

      Отчетный период: на_________ месяц 20__ года.

      Круг лиц, представляющих форму, предназначенную для сбора административных данных на безвозмездной основе: местные уполномоченные органы по государственному планированию столицы, области, города республиканского значения

      Срок представления формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе: в год формирования трансфертов общего характера, не позднее 25 апреля года, предшествующего планируемому периоду

      Индивидуальный идентификационный номер/Бизнес-идентификационный номер

     


      Метод сбора - в электронном виде.

Прогноз объема доходов местного бюджета столицы, области, города республиканского значения

      Единица измерения: тысяч теңге

Наименование

Факт

Оценка

Прогноз

предыдущий год

текущий год

1 год

2 год

3 год

1

2

3

4

5

6

Доходы, всего






1. Налоговые поступления, из них






Подоходный налог, всего






Корпоративный подоходный налог






Индивидуальный подоходный налог, всего






Индивидуальный подоходный налог с доходов, облагаемых у источника выплаты






Индивидуальный подоходный налог с доходов, не облагаемых у источника выплаты






Индивидуальный подоходный налог с доходов иностранных граждан, не облагаемых у источника выплаты






Социальный налог






Налоги на собственность, всего






Налоги на имущество, всего






Налог на имущество юридических лиц и индивидуальных предпринимателей






Налог на имущество физических лиц






Земельный налог






Hалог на транспортные средства, всего






Hалог на транспортные средства с юридических лиц






Hалог на транспортные средства с физических лиц






Внутренние налоги на товары,работы и услуги, всего






Акцизы






Поступления за использование природных и других ресурсов






Сборы за ведение предпринимательской и профессиональной деятельности






Обязательные платежи, взимаемые за совершение юридически значимых действий и (или) выдачу документов, уполномоченными на то государственными органами или должностными лицами






2. Неналоговые поступления






3. Поступления от продажи основного капитала (без поступления от продажи гражданам квартир)






4. Специальные поступления, всего






Плата за негативное воздействие на окружающую среду






Штрафы за нарушение нормативов допустимого антропогенного воздействия на окружающую среду от недропользователей, налагаемых в соответствии со статьей 328 Кодекс Республики Казахстан "Об административных правонарушениях"






Отчисления недропользователей на социально-экономическое развитие региона и развитие его инфраструктуры






Отчисления недропользователей на финансирование обучения казахстанских кадров






Cредства, полученные от недропользователей и организаций нефтяного сектора по искам о возмещении вреда, штрафы в области охраны окружающей среды, налагаемые в соответствии со статьей 324 Кодекс Республики Казахстан "Об административных правонарушениях"






      Телефоны______________________________________________
      Адрес электронной почты ________________________________
      Исполнитель ___________________________ подпись ________
      фамилия, имя, отчество (при его наличии)
      Руководитель или лицо, исполняющее его обязанности
      ________________________________________ подпись _______
      фамилия, имя, отчество (при его наличии)
      Место для печати (при его наличии)
      (за исключением лиц, являющихся субъектами частного предпринимательства)

  Приложение к форме,
предназначенной для сбора
административных данных
на безвозмездной основе
"Прогноз объема доходов
местного бюджета столицы,
области, города
республиканского
значения"

Пояснение по заполнению формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе "Прогноз объема доходов местного бюджета столицы, области, города республиканского значения" (4-ППТОХ, в год формирование объемов трансферов общего характера)

Глава 1. Общие положения.

      1. Настоящее пояснение определяет единые требования по заполнению формы, предназначенной для сбора административных данных на безвозмездной основе "Прогноз объема доходов местного бюджета столицы, области, города республиканского значения" (далее – Форма).

      2. Форма подписывается руководителем уполномоченного органа по государственному планированию бюджета столицы, области, города республиканского значения, с указанием его фамилии и инициалов.

      3. Форма заполняется на государственном и русском языках.

Глава 2. Пояснение по заполнению Формы

      4. В графе 1 указывается наименование доходов бюджета согласно единой бюджетной классификации.

      5. В графе 2 указывается фактические поступления за предыдущий год.

      6. В графе 3 указывается оценка поступлений текущего года.

      7. В графа 4, 5, 6 указывается прогноз поступлений за 1 год, 2 год, 3 год.