О проекте Указа Президента Республики Казахстан "О подписании Соглашения между Республикой Казахстан и Королевством Марокко о взаимной правовой помощи и правовых отношениях по гражданским делам"

Постановление Правительства Республики Казахстан от 27 июля 2026 года № 660.

Правительство Республики Казахстан ПОСТАНОВЛЯЕТ:

внести на рассмотрение Президента Республики Казахстан проект Указа Президента Республики Казахстан "О подписании Соглашения между Республикой Казахстан и Королевством Марокко о взаимной правовой помощи и правовых отношениях по гражданским делам".

Премьер-Министр Республики Казахстан

О. Бектенов

О подписании Соглашения между Республикой Казахстан и Королевством Марокко о взаимной правовой помощи и правовых отношениях по гражданским делам

В соответствии с подпунктом 1) статьи 8 Закона Республики Казахстан "О международных договорах Республики Казахстан" ПОСТАНОВЛЯЮ:

1. Одобрить прилагаемый проект Соглашения между Республикой Казахстан и Королевством Марокко о взаимной правовой помощи и правовых отношениях по гражданским делам.

2. Уполномочить Министра юстиции Республики Казахстан Сарсембаева Ерлана Жаксылыковича подписать от имени Республики Казахстан Соглашение между Республикой Казахстан и Королевством Марокко о взаимной правовой помощи и правовых отношениях по гражданским делам, разрешив вносить изменения и дополнения, не имеющие принципиального характера.

3. Настоящий Указ вводится в действие со дня его подписания.

Президент Республики Казахстан

К. Токаев

ОДОБРЕН Указом Президента Республики Казахстан от 2026 года № Проект

СОГЛАШЕНИЕ
между Республикой Казахстан и Королевством Марокко о взаимной правовой помощи и правовых отношениях по гражданским делам

Республика Казахстан и Королевство Марокко, в дальнейшем именуемые "Договаривающиеся Стороны",

желая развивать и укреплять традиционные дружественные отношения и объединить усилия по дальнейшему развитию правового сотрудничества по гражданским делам,

согласились о нижеследующем:

РАЗДЕЛ I

ОБЩИЕ ПОЛОЖЕНИЯ

Статья 1

1. Настоящее Соглашение применяется к оказанию взаимной правовой помощи по гражданским делам, включая:

1) вручение судебных и внесудебных документов;

2) исполнение судебных поручений;

3) признание и разрешение исполнения судебных решений, нотариальных актов и иных официальных документов;

4) обмен правовой информацией и материалами;

5) любые другие формы правовой помощи по гражданским делам, предусмотренной национальным законодательством запрашиваемой Договаривающейся Стороны.

2. В настоящем Соглашении используются следующие основные понятия:

1) судебные и внесудебные документы – все документы, подлежащие вручению и передаче в связи с оказанием взаимной правовой помощи по гражданским делам, включая повестки, извещения, судебные решения, нотариальные акты и официальные документы, предусмотренные законодательством Договаривающихся Сторон;

2) судебное поручение – официальное обращение судебного органа одной Договаривающейся Стороны к судебному органу другой Договаривающейся Стороны о совершении процессуальных действий по гражданскому делу;

3) извещение – официальное уведомление участников процесса о времени и месте судебного заседания или совершения процессуальных действий;

4) свидетельство – официальный документ, подтверждающий факт вручения адресату документов;

5) ходатайство о признании и разрешении исполнения судебного решения – обращение заинтересованного лица в компетентный суд о признании и допуске к исполнению решения суда на территории другой Договаривающейся Стороны.

3. Термин "гражданские дела", употребляемый в настоящем Соглашении, включает брачно-семейные, трудовые, наследственные дела, а также дела, касающиеся разрешения экономических споров.

4. Настоящее Соглашение не применяется к судебным решениям, вынесенным по следующим вопросам:

1) процедуры банкротства, ликвидации компаний или других юридических лиц в связи с их неплатежеспособностью;

2) спорные решения по социальному страхованию;

3) предупредительные и обеспечительные меры, за исключением тех, которые применяются в отношении алиментов.

Статья 2

1. В целях реализации настоящего Соглашения центральными органами власти, представляющими Республику Казахстан, являются:

Судебная администрация Республики Казахстан – по запросам, поступающим от судов, а также по исполнению судебных поручений и по ходатайствам о признании и разрешении исполнения решений судов;

Министерство юстиции Республики Казахстан – по всем иным запросам;

центральным органом власти Королевства Марокко является: Министерство юстиции Королевства Марокко.

2. Договаривающиеся Стороны незамедлительно уведомляют друг друга о любых изменениях в своих центральных органах по дипломатическим каналам.

Статья 3

1. Граждане каждой из Договаривающихся Сторон, проживающие на ее территории, имеют право на судебную защиту, освобождаются от уплаты государственной пошлины, нотариальных сборов и судебных расходов, а также пользуются бесплатной юридической помощью на тех же условиях, что и собственные граждане.

2. Льготы, предусмотренные в пункте 1 настоящей статьи, распространяются на все процессуальные действия, осуществляемые по конкретному делу, включая исполнение решения.

Статья 4

1. Льготы, предусмотренные статьей 3 настоящего Соглашения, предоставляются на основании документа о семейном и имущественном положении лица, возбуждающего ходатайство. Этот документ выдается компетентным учреждением Договаривающейся Стороны, на территории которой имеет местожительство или местопребывание заявитель.

2. Если заявитель не имеет на территории Договаривающейся Стороны местожительства или местопребывания, то достаточно представить документ, выданный соответствующим дипломатическим представительством или консульским учреждением Договаривающейся Стороны, гражданином которой он является.

Статья 5

1. Граждане одной Договаривающейся Стороны на территории другой Договаривающейся Стороны пользуются такой же правовой защитой и имеют право доступа к судам и судебным органам другой Договаривающейся Стороны на таких же условиях, как и граждане другой Договаривающейся Стороны.

2. Положения настоящего Соглашения применяются также к юридическим лицам.

Статья 6

1. Все запросы и соответствующие документы, приложения к ним, направляемые в рамках оказания правовой помощи в соответствии с настоящим Соглашением, направляются на официальном языке запрашивающей Договаривающейся Стороны и сопровождаются переводом на английский язык или на официальный язык запрашиваемой Договаривающейся Стороны.

2. Языком взаимодействия между центральными органами Договаривающихся Сторон является английский язык.

3. Документы, указанные в пункте 1 настоящей статьи, должны быть нотариально заверены.

РАЗДЕЛ II

ПРАВОВОЕ СОТРУДНИЧЕСТВО ПО ГРАЖДАНСКИМ ДЕЛАМ

Статья 7

1. Судебные и внесудебные документы по гражданским делам, а также судебные поручения направляются непосредственно центральным органом запрашивающей Договаривающейся Стороны центральному органу запрашиваемой Договаривающейся Стороны либо по дипломатическим каналам.

2. Судебные поручения и извещения должны содержать следующие сведения:

1) наименование центрального органа запрашиваемой Договаривающейся Стороны;

2) наименование центрального органа запрашивающей Договаривающейся Стороны;

3) дату и исходящий номер;

4) данные о физическом лице: фамилия, имя, отчество, дата и место рождения, место жительства, гражданство, род деятельности; о юридическом лице: наименование, юридический адрес или местонахождение, банковские реквизиты и фискальные коды;

5) адрес регистрации и фактический адрес проживания или местонахождения каждой стороны гражданского дела и их представителей или адвокатов, если таковые имеются;

6) необходимость обеспечения конфиденциальности поступления поручения и сведений, полученных в ходе его исполнения;

7) содержание поручения, а также другие сведения, необходимые для его исполнения.

3. Если рассмотрение документа не входит в компетенцию запрашиваемого органа, он передает этот документ другому органу по компетенции и информирует об этом запрашивающий орган Договаривающейся Стороны.

Статья 8

Центральный орган запрашиваемой Договаривающейся Стороны обеспечивает вручение документов следующим образом:

1) в порядке, предусмотренном законодательством этого государства, для вручения документов лицам, находящимся на его территории, или

2) по ходатайству заявителя любым способом, не противоречащим законодательству запрашиваемой Договаривающейся Стороны.

Статья 9

1. В соответствии с настоящим Соглашением центральный орган одной Договаривающейся Стороны направляет запрос в центральный орган другой Договаривающейся Стороны об оказании взаимной правовой помощи по вручению документов.

2. Запрашиваемая Сторона направляет запрашивающей Стороне расписку адресата с указанием даты вручения либо свидетельство, подтверждающие вручение документов либо описание причин, препятствующих полному или частичному оказанию взаимной правовой помощи по вручению документов.

3. В случае отказа получателя принять документ или подписать свидетельство орган, выполнявший вручение, делает об этом отметку в свидетельстве и сообщает запрашивающей Договаривающейся Стороне.

4. Копия свидетельства или расписки может в случае необходимости направляться по факсу, электронной почте или иным способам связи, прежде чем их оригинал высылается по почте по каналам связи, предусмотренным настоящим Соглашением.

Статья 10

Центральный орган запрашиваемой Договаривающейся Стороны отказывает в исполнении судебного поручения, если его исполнение не входит в компетенцию органов этого государства в соответствии с его законодательством или может нанести ущерб суверенитету, безопасности или общественному порядку его государства. В таких случаях запрашиваемая Договаривающаяся Сторона уведомляет запрашивающую Договаривающуюся Сторону с изложением причин отказа.

Статья 11

Договаривающиеся Стороны самостоятельно несут свои расходы, связанные с реализацией настоящего Соглашения, каждая из Договаривающихся Сторон несет ответственность за затраты при проведении любых мероприятий по сотрудничеству в соответствии со своим национальным законодательством.

Статья 12

Процедуры исполнения судебного поручения в соответствии с вышеупомянутыми положениями имеют такую же юридическую силу, как если бы оно было исполнено судебным органом запрашивающей Договаривающейся Стороны.

Статья 13

1. Центральный орган запрашиваемой Договаривающейся Стороны по запросу центрального органа запрашивающей Договаривающейся Стороны принимает все необходимые меры для обеспечения конфиденциальности факта получения и содержания поручения об оказании правовой помощи и данных, полученных в результате его исполнения.

2. Центральные органы запрашивающей и запрашиваемой Договаривающихся Сторон при необходимости согласовывают между собой условия и сроки сохранения конфиденциальности сведений, полученных в результате исполнения поручения.

РАЗДЕЛ III

ПРИЗНАНИЕ И РАЗРЕШЕНИЕ ИСПОЛНЕНИЯ СУДЕБНЫХ РЕШЕНИЙ

Статья 14

1. Судебные решения, вынесенные судебными органами одной Договаривающейся Стороны по гражданским делам, включая те, которые предусматривают возмещение ущерба в порядке гражданской ответственности жертвам уголовных правонарушений в соответствии с условиями и формами, установленными в настоящем разделе, приобретают юридическую силу и подлежат исполнению на территории другой Договаривающейся Стороны в соответствии с настоящим Соглашением.

2. Признание и разрешение исполнения допускаются при соблюдении следующих условий:

1) решение было вынесено компетентным судом в соответствии с законодательством и правилами, применимыми в государстве, на территории которого оно было вынесено;

2) стороны судебного разбирательства были надлежащим образом извещены в соответствии с законодательством государства, рассматривавшего дело, при этом в случае неявки надлежащим образом извещенной стороны суд рассмотрел дело в ее отсутствие;

3) решение вступило в законную силу в соответствии с законодательством государства, на территории которого оно было вынесено;

4) решение не содержит каких-либо положений, противоречащих законодательству государства, на территории которого испрашивается его разрешение исполнения, или принципам применимого международного права;

5) в судах запрашиваемой Договаривающейся Стороны отсутствует дело между теми же сторонами по тому же предмету спора, по которому испрашиваются признание и разрешение исполнения решения.

Статья 15

1. Признание и разрешение исполнения судебных решений осуществляются по ходатайству, представленному заинтересованной стороной через центральный орган запрашивающей Договаривающейся Стороны, который направляет соответствующий запрос в центральный орган запрашиваемой Договаривающейся Стороны.

2. Суд, рассматривающий запрос о признании и разрешении исполнения судебного решения, ограничивается установлением того, что условия, предусмотренные настоящим Соглашением, соблюдены. В случае, если условия соблюдены, суд выносит решение о разрешении исполнения судебных решений.

3. Порядок признания и разрешения исполнения решений определяется по законодательству Договаривающейся Стороны, на территории которой должно быть осуществлено исполнение.

Статья 16

1. Договаривающиеся Стороны на условиях, предусмотренных настоящим Соглашением, признают и исполняют следующие судебные решения, вынесенные на территории друг друга:

1) по гражданским делам, включая утвержденные судом мировые соглашения;

2) о наложении ареста на имущество, включая денежные средства на банковских счетах, в целях обеспечения иска по делам о взыскании алиментов.

2. Признание и разрешение исполнения решений, указанных в пункте 1 настоящей статьи, осуществляются в соответствии с законодательством запрашиваемой Договаривающейся Стороны.

Статья 17

Сторона, ссылающаяся на юридическую силу судебного решения или требующая разрешение его исполнения, должна представить:

1) решение либо удостоверенную надлежащим образом копию вступившего в законную силу судебного решения;

2) документ, из которого следует, что сторона, против которой было вынесено решение, не принявшая участия в процессе, была в надлежащем порядке и своевременно вызвана в суд, а в случае ее процессуальной недееспособности была надлежащим образом представлена через законного представителя;

3) заверенную копию извещения, адресованного стороне, вынесшей заочное судебное решение.

Статья 18

Положения статей, включенных в настоящий раздел, не применяются к судебным решениям, вынесенным на территории одной из Договаривающихся Сторон против другой Договаривающейся Стороны или против одного из ее должностных лиц за действия, совершенные при исполнении ими служебных обязанностей, а также к судебным решениям, исполнение которых противоречило бы международным договорам, участницей которых являются Договаривающиеся Стороны.

РАЗДЕЛ IV

ПРАВОВАЯ ИНФОРМАЦИЯ

Статья 19

1. Центральные органы Договаривающихся Сторон могут предоставлять друг другу по запросу информацию о законодательстве своих государств, регулирующем вопрос, указанный в статье 16 настоящего Соглашения.

2. Запрос о предоставлении информации направляется центральным органом.

Статья 20

1. В информационном запросе указываются орган, направивший запрос, а также характер дела, в котором четко указываются темы, по которым запрашивается информация, касающаяся законодательства запрашиваемой Договаривающейся Стороны.

2. Запрос должен содержать изложение фактов, позволяющих получить обоснованный и полный ответ. Копии документов, необходимых для уточнения объема запроса, также могут быть приложены.

3. Запрашивающая Договаривающаяся Сторона может запросить дополнительную информацию, если это необходимо для ее ответа.

Статья 21

1. Каждая Договаривающаяся Сторона обеспечивает конфиденциальность информации, полученной от другой Договаривающейся Стороны, если она носит закрытый характер, или если передающая Договаривающаяся Сторона считает нежелательным ее разглашение. Степень конфиденциальности такой информации определяется передающей Договаривающейся Стороной.

2. Информация, полученная в соответствии с настоящим Соглашением, без согласия предоставившей ее Договаривающейся Стороны не может быть использована в иных целях, чем те, в которых она запрашивалась и была предоставлена, если только она не является общедоступной в государстве передавшей ее Договаривающейся Стороны.

3. Для передачи третьей стороне информации, полученной одной Договаривающейся Стороной в соответствии с настоящим Соглашением, не требуется предварительного согласия предоставившей ее Договаривающейся Стороны, если она является общедоступной в государстве этой Договаривающейся Стороны, и если при ее передаче эта Договаривающаяся Сторона не выдвинула такое условие.

Статья 22

1. Ответ на запрос о предоставлении информации предоставляется по возможности в кратчайшие сроки.

2. Предоставление запрашиваемой информации не влечет каких-либо сборов, независимо от ее характера.

Статья 23

1. По запросу центральных органов одной Договаривающейся Стороны центральный орган другой Договаривающейся Стороны предоставляет документы и выписки из актов гражданского состояния, а также иные официальные документы, относящиеся к гражданам запрашивающей Договаривающейся Стороны, без уплаты пошлин и налогов.

2. Передача документов осуществляется по каналам связи, предусмотренным настоящим Соглашением.

РАЗДЕЛ V

ОСВОБОЖДЕНИЕ ОТ ЛЕГАЛИЗАЦИИ

Статья 24

1. В целях реализации настоящего Соглашения документы, выданные судебными органами или другими государственными органами одной из Договаривающихся Сторон и переданные по каналам связи, освобождаются от требований по легализации.

2. На документах ставятся подпись и официальная печать органа, уполномоченного их выдавать. Соответствие копий оригиналам заверяется вышеуказанным органом. Во всех случаях внешний вид документов должен отражать их подлинность.

РАЗДЕЛ VI

ЗАКЛЮЧИТЕЛЬНЫЕ ПОЛОЖЕНИЯ

Статья 25

Положения настоящего Соглашения не затрагивают права и обязанности Договаривающихся Сторон относительно других международных договоров, участниками которых они являются.

Статья 26

Любые споры, возникающие в связи с толкованием или реализацией настоящего Соглашения, разрешаются путем переговоров между центральными органами Договаривающихся Сторон.

Статья 27

1. Настоящее Соглашение заключается на неопределенный срок и вступает в силу по истечении 30 (тридцать) дней с даты получения по дипломатическим каналам последнего письменного уведомления о выполнении Договаривающимися Сторонами внутригосударственных процедур, необходимых для его вступления в силу.

2. В настоящее Соглашение по взаимному согласию Договаривающихся Сторон могут вноситься изменения и дополнения, оформляемые отдельными протоколами, которые являются неотъемлемыми частями настоящего Соглашения и вступают в силу в порядке, предусмотренном пунктом 1 настоящей статьи.

3. Настоящее Соглашение прекращает свое действие по истечении 180 (сто восемьдесят) дней с даты получения по дипломатическим каналам одной из Договаривающихся Сторон письменного уведомления другой Договаривающейся Стороны о ее намерении прекратить действие настоящего Соглашения.

Совершено в городе ___________ "__" ____________ 20__ году в двух экземплярах на казахском, русском, арабском и английском языках, причем все тексты являются равно аутентичными.

В случае возникновения расхождений в тексте Соглашения Договаривающиеся Стороны обращаются к тексту на английском языке.

За Республику Казахстан

За Королевство Марокко

"Қазақстан Республикасы мен Марокко Корольдігі арасындағы азаматтық істер бойынша өзара құқықтық көмек көрсету және құқықтық қатынастар туралы келісімге қол қою туралы" Қазақстан Республикасының Президенті Жарлығының жобасы туралы

Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2026 жылғы 27 шілдедегі № 660 қаулысы

Қазақстан Республикасының Үкіметі ҚАУЛЫ ЕТЕДІ:

"Қазақстан Республикасы мен Марокко Корольдігі арасындағы азаматтық істер бойынша өзара құқықтық көмек көрсету және құқықтық қатынастар туралы келісімге қол қою туралы" Қазақстан Республикасының Президенті Жарлығының жобасы Қазақстан Республикасы Президентінің қарауына енгізілсін.

Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі

О. Бектенов

Қазақстан Республикасы мен Марокко Корольдігі арасындағы азаматтық істер бойынша өзара құқықтық көмек көрсету және құқықтық қатынастар туралы келісімге қол қою туралы

"Қазақстан Республикасының халықаралық шарттары туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 8-бабының 1) тармақшасына сәйкес ҚАУЛЫ ЕТЕМІН:

1. Қоса беріліп отырған Қазақстан Республикасы мен Марокко Корольдігі арасындағы азаматтық істер бойынша өзара құқықтық көмек көрсету және құқықтық қатынастар туралы келісімнің жобасы мақұлдансын.

2. Қазақстан Республикасының Әділет министрі Ерлан Жақсылықұлы Сәрсембаевқа Қазақстан Республикасы мен Марокко Корольдігі арасындағы азаматтық істер бойынша өзара құқықтық көмек көрсету және құқықтық қатынастар туралы келісімге қағидаттық сипаты жоқ өзгерістер мен толықтырулар енгізуге рұқсат бере отырып, Қазақстан Республикасының атынан қол қоюға өкілеттік берілсін.

3. Осы Жарлық қол қойылған күнінен бастап қолданысқа енгізіледі.

Қазақстан Республикасының Президенті

Қ.Тоқаев

Қазақстан Республикасы Президентінің 2026 жылғы № Жарлығымен МАҚҰЛДАНҒАН Жоба

Қазақстан Республикасы мен Марокко Корольдігі арасындағы азаматтық істер бойынша өзара құқықтық көмек көрсету және құқықтық қатынастар туралы

КЕЛІСІМ

Бұдан әрі "Уағдаласушы Тараптар" деп аталатын Қазақстан Республикасы мен Марокко Корольдігі

дәстүрлі достық қарым-қатынасты дамыту мен нығайтуға және азаматтық істер бойынша құқықтық ынтымақтастықты одан әрі дамыту үшін күш-жігерін біріктіруге ниет білдіре отырып,

төмендегілер туралы келісті:

I БӨЛІМ

ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР

1-бап

1. Осы Келісім:

1) сот құжаттарын және соттан тыс құжаттарды тапсыруды;

2) сот тапсырмаларын орындауды;

3) сот шешімдерін, нотариаттық актілерді және өзге де ресми құжаттарды тануды және орындауды рұқсат етуді;

4) құқықтық ақпаратпен және материалдармен алмасуды;

5) сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың ұлттық заңнамасында көзделген азаматтық істер бойынша құқықтық көмек көрсетудің кез келген басқа нысанын қоса алғанда, азаматтық істер бойынша өзара құқықтық көмек көрсетуге қолданылады.

2. Осы Келісімде мынадай ұғымдар пайдаланылады:

1) сот құжаттары және соттан тыс құжаттар – Уағдаласушы Тараптардың заңнамасында көзделген шақыру қағаздарын, хабарламаларды, сот шешімдерін, нотариаттық актілер және ресми құжаттарды қоса алғанда, азаматтық істер бойынша өзара құқықтық көмек көрсетуге байланысты тапсырылуға және берілуге тиісті барлық құжат;

2) сот тапсырмасы – бір Уағдаласушы Тараптың сот органының басқа Уағдаласушы Тараптың сот органына азаматтық іс бойынша процестік әрекеттерді жасау туралы ресми өтініші;

3) хабарлама – процеске қатысушыларды сот отырысының немесе процестік әрекеттер жасалуының уақыты мен орны туралы ресми хабардар ету;

4) куәлік – адресатқа құжаттардың тапсырылғанын растайтын ресми құжат;

5) сот шешімін тану және орындауды рұқсат ету туралы өтінішхат – басқа Уағдаласушы Тараптың аумағында сот шешімін тану және орындауға рұқсат ету туралы мүдделі тұлғаның құзыретті сотқа өтініші.

3. Осы Келісімде қолданылатын "азаматтық істер" терминінде неке-отбасы, еңбек істері, мұрагерлік істер, сондай-ақ экономикалық дауларды шешуге қатысты істер қамтылады.

4. Осы Келісім мынадай мәселелер:

1) компаниялардың немесе басқа заңды тұлғалардың төлем қабілетсіздігіне байланысты банкроттық, тарату рәсімдері;

2) әлеуметтік сақтандыру жөніндегі даулы шешімдер;

3) алименттерге қатысты қолданылатын шараларды қоспағанда, алдын алу және қамтамасыз ету шаралары бойынша шығарылған сот шешімдеріне қолданылмайды.

2-бап

1. Осы Келісімді іске асыру мақсатында мыналар:

соттардан келіп түскен сұрау салулар, сондай-ақ сот тапсырмаларын орындау жөніндегі сұрау салулар бойынша және сот шешімдерін тану мен орындауға рұқсат ету туралы өтінішхаттар бойынша – Қазақстан Республикасының Сот әкімшілігі;

барлық өзге сұрау салулар бойынша – Қазақстан Республикасының Әділет министрлігі Қазақстан Республикасының орталық органдары;

Марокко Корольдігінің Әділет министрлігі Марокко Корольдігінің орталық органы болып табылады.

2. Уағдаласушы Тараптар өздерінің орталық органдарындағы кез келген өзгерістер туралы бір-бірін дипломатиялық арналар арқылы дереу хабардар етеді.

3-бап

1. Уағдаласушы Тараптардың өз аумағында тұратын әрбір азаматының сот қорғауына құқығы бар, олар мемлекеттік баждарды, нотариаттық алымдарды және сот шығыстарын төлеуден босатылады, сондай-ақ өз азаматтары сияқты сол жағдайларда тегін заң көмегін пайдаланады.

2. Осы баптың 1-тармағында көзделген жеңілдіктер нақты іс бойынша жүзеге асырылатын барлық процестік әрекетке, оның ішінде сот шешімдерін орындауға қолданылады.

4-бап

1. Осы Келісімнің 3-бабында көзделген жеңілдіктер өтінішхатты жолдап отырған адамның отбасылық және мүліктік жағдайы туралы құжат негізінде беріледі. Бұл құжатты аумағында өтініш берушінің тұрғылықты немесе орналасқан жері бар Уағдаласушы Тараптың құзыретті орган береді.

2. Егер өтініш берушінің Уағдаласушы Тараптың аумағында тұрғылықты немесе орналасқан жері болмаса, онда оған өзі азаматы болып табылатын Уағдаласушы Тараптың тиісті дипломатиялық өкілдігі немесе консулдық мекемесі берген құжатты ұсыну жеткілікті.

5-бап

1. Бір Уағдаласушы Тараптың азаматтары басқа Уағдаласушы Тараптың аумағында басқа Уағдаласушы Тараптың азаматтары сияқты сол жағдайларда дәл сондай құқықтық қорғалуды пайдаланады және басқа Уағдаласушы Тараптың сотына және сот органдарына жүгіну құқығына ие болады.

2. Осы Келісімнің ережелері заңды тұлғаларға да қолданылады.

6-бап

1. Осы Келісімге сәйкес құқықтық көмек көрсету шеңберінде жіберілетін барлық сұрау салу және тиісті құжаттар, оларға қосымшалар сұрау салушы Уағдаласушы Тараптың ресми тілінде жіберіледі және ағылшын тіліндегі немесе сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың ресми тіліндегі аудармасы қоса беріледі.

2. Уағдаласушы Тараптардың орталық органдары арасындағы өзара іс-қимыл жасау тілі – ағылшын тілі.

3. Осы баптың 1-тармағында көрсетілген құжаттар нотариатпен куәландырылған болуға тиіс.

II БӨЛІМ

АЗАМАТТЫҚ ІСТЕР БОЙЫНША

ҚҰҚЫҚТЫҚ ЫНТЫМАҚТАСТЫҚ

7-бап

1. Азаматтық істер бойынша сот құжаттары мен соттан тыс құжаттар, сондай-ақ сот тапсырмалары тікелей сұрау салушы Уағдаласушы Тараптың орталық органынан сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың орталық органына не дипломатиялық арналар арқылы жіберіледі.

2. Сот тапсырмаларында және хабарламаларда мынадай мәліметтер қамтылуға тиіс:

1) сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың орталық органының атауы;

2) сұрау салушы Уағдаласушы Тараптың орталық органының атауы;

3) күні және шығыс нөмірі;

4) жеке тұлға туралы мәліметтер: тегі, аты, әкесінің аты, туған күні мен орны, тұрғылықты жері, азаматтығы, қызмет түрі; заңды тұлға туралы мәліметтер: атауы, заңды мекенжайы немесе тұрған жері, банктік деректемелері мен фискалдық кодтары;

5) азаматтық іс тарапының әрқайсысының және егер бар болса, олардың өкілдерінің немесе адвокаттарының тіркелу мекенжайы және тұрып жатқан немесе орналасқан жерінің нақты мекенжайы;

6) тапсырманың және оны орындау барысында алынған мәліметтердің құпиялығын қамтамасыз ету қажеттігі;

7) тапсырманың мазмұны, сондай-ақ оны орындауға қажетті басқа да мәліметтер.

3. Егер құжатты қарау сұрау салынатын органның құзыретіне кірмесе, ол осы құжатты құзыреті бойынша басқа органға береді және бұл туралы Уағдаласушы Тараптың сұрау салушы органына хабарлайды.

8-бап

Сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың орталық органы құжаттарды тапсыруды мына тәсілдердің бірімен:

1) аумағындағы адамдарға құжаттарды тапсыру үшін осы мемлекеттің заңнамасында көзделген тәртіппен, немесе

2) өтініш берушінің өтінішхаты бойынша сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың заңнамасына қайшы келмейтін кез келген тәсілмен қамтамасыз етеді.

9-бап

1. Осы Келісімге сәйкес бір Уағдаласушы Тараптың орталық органы басқа Уағдаласушы Тараптың орталық органына құжаттарды тапсыру бойынша өзара құқықтық көмек көрсету туралы сұрау салу жібереді.

2. Сұрау салынатын Уағдаласушы Тарап сұрау салушы Уағдаласушы Тарапқа құжаттарды тапсыру күні не құжаттарды тапсыруды растайтын куәлікті не құжаттарды тапсыру бойынша өзара құқықтық көмек көрсетуге толық немесе ішінара кедергі келтіретін себептердің сипаттамасын көрсете отырып, адресатқа қолхат жібереді.

3. Алушы құжатты қабылдаудан немесе куәлікке қол қоюдан бас тартқан жағдайда, тапсыруды орындаған орган бұл туралы куәлікке белгі қояды және сұрау салушы Уағдаласушы Тарапқа хабарлайды.

4. Куәліктің немесе қолхаттардың көшірмелері, қажет болған жағдайда, олардың түпнұсқасы осы Келісімде көзделген байланыс арналары арқылы поштамен жіберілгенге дейін факс, электрондық пошта немесе өзге байланыс тәсілдері арқылы жіберілуі мүмкін.

10-бап

Сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың орталық органы, егер оны орындау осы мемлекеттің заңнамасына сәйкес оның органдарының құзыретіне кірмесе немесе оның мемлекетінің егемендігіне, қауіпсіздігіне немесе қоғамдық тәртібіне нұқсан келтіретін болса, сот тапсырмасын орындаудан бас тартады. Мұндай жағдайда сұрау салынатын Уағдаласушы Тарап бас тарту себебін жаза отырып, сұрау салушы Уағдаласушы Тарапты хабардар етеді.

11-бап

Уағдаласушы Тараптар осы Келісімді іске асырумен байланысты шығыстарын дербес көтереді, Уағдаласушы Тараптың әрқайсысы өзінің ұлттық заңнамасына сәйкес ынтымақтастық жөніндегі кез келген іс-шараларды жүргізу кезіндегі шығындар үшін жауапты болады.

12-бап

Жоғарыда аталған ережелерге сәйкес сот тапсырмасын орындау рәсімдерінің сұрау салушы Уағдаласушы Тараптың сот органы орындаған сияқты дәл сондай заңдық күші бар.

13-бап

1. Сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың орталық органы сұрау салушы Уағдаласушы Тараптың орталық органының сұрау салуы бойынша құқықтық көмек көрсету туралы тапсырманың алынғаны және оның мазмұны туралы фактінің және оны орындау нәтижесінде алынған деректердің құпиялылығын қамтамасыз ету үшін барлық қажетті шараны қабылдайды.

2. Сұрау салушы және сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптардың орталық органдары қажетіне қарай тапсырманы орындау нәтижесінде алынған мәліметтердің құпиялылығын сақтау шарттары мен мерзімдерін өзара келіседі.

III БӨЛІМ

СОТ ШЕШІМДЕРІН ТАНУ ЖӘНЕ ОРЫНДАУҒА РҰҚСАТ ЕТУ

14-бап

1. Бір Уағдаласушы Тараптың сот органдары азаматтық істер бойынша шығарған сот шешімдері, оның ішінде қылмыстық құқық бұзушылықтардың құрбандарына азаматтық жауапкершілік тәртібімен осы Бөлімде белгіленген шарттар мен тәртіпке сәйкес залалды өтеу көзделетін шешімдер осы Келісімге сәйкес басқа Уағдаласушы Тараптың аумағында заңды күшіне ие болады және орындалуға тиісті.

2. Тануға және орындауды рұқсат етуге мына шарттардың бірі сақталған кезде:

1) аумағында шешім шығарылған мемлекетте қолданылатын заңнамаға және ережелерге сәйкес шешімді құзыретті сот шығарғанда;

2) сот талқылауының тараптары істі қараған мемлекеттің заңнамасына сәйкес тиісті түрде хабардар етілгенде, бұл ретте тиісті түрде хабардар етілген тарап сот отырысына келмеген жағдайда сот істі оның қатысуынсыз қарағанда;

3) аумағында шешім шығарылған мемлекеттің заңнамасына сәйкес шешім заңды күшіне енгенде;

4) аумағында шешімді орындауға рұқсат ету сұратылып отырған мемлекеттің заңнамасына немесе қолданылатын халықаралық құқық нормаларының қағидаттарына қайшы келетін қандайда бір ережелер шешімде қамтылмағанда;

5) сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың соттарында осы шешімді тану және орындауға рұқсат ету сұратылып отырған дау нысанасына қатысты сол тараптар арасында іс болмағанда, жол беріледі.

15-бап

1. Сот шешімдерін тану және орындауға рұқсат ету сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың орталық органына тиісті сұрау салуды жіберетін сұрау салушы Уағдаласушы Тараптың орталық органы арқылы мүдделі тарап ұсынған өтінішхат бойынша жүзеге асырылады.

2. Сот шешімін тану және орындауға рұқсат ету туралы сұрау салуды қарайтын сот осы Келісімде көзделген шарттардың сақталғанын белгілеумен шектеледі. Сот, егер шарттар сақталған болса, сот шешімін орындауға рұқсат ету туралы шешім шығарады.

3. Шешімдерді тану және орындауға рұқсат ету тәртібі аумағында орындау жүзеге асырылуға тиіс Уағдаласушы Тараптың заңнамасына сәйкес айқындалады.

16-бап

1. Уағдаласушы Тараптар осы Келісімде көзделген шарттармен бір-бірінің аумағында шығарылған:

1) сот бекіткен татуласу келісімдерін қоса алғанда, азаматтық істер бойынша;

2) алименттерді өндіріп алу туралы істер бойынша талап қоюды қамтамасыз ету мақсатында банктік шоттардағы ақша қаражаттарын қоса алғанда, мүлікке тыйым салу туралы сот шешімдерін таниды және орындайды.

2. Осы баптың 1-тармағында көрсетілген шешімдерді тану және орындауға рұқсат ету сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың заңнамасына сәйкес жүзеге асырылады.

17-бап

Сот шешімінің заңды күшіне сілтеме жасайтын немесе оны орындауға рұқсат етуді талап ететін тарап мыналарды:

1) заңды күшіне енген сот шешімін не тиісті түрде куәландырылған оның көшірмесін;

2) процеске қатыспаған, өзіне қарсы шешім шығарылған тарап тиісті түрде және уақтылы сотқа шақырылғанын, ал оның процеске қатысу қабілетсіздігі жағдайында тиісті түрде заңды өкілдігі арқылы ұсынылғандығын білдіретін құжатты;

3) сырттай сот шешімін шығарған тарапқа жіберілген хабарламаның куәландырылған көшірмесін ұсынуға тиіс.

18-бап

Осы Бөлімге енгізілген баптардың ережелері бір Уағдаласушы Тараптың аумағында басқа Уағдаласушы Тарапқа қарсы немесе оның лауазымды адамдарының біріне қызметтік міндеттерін атқару кезінде олардың жасаған әрекеттері үшін қарсы шығарылған сот шешімдеріне, сондай-ақ орындалуы Уағдаласушы Тараптар қатысушысы болып табылатын халықаралық шарттарға қайшы келетін сот шешімдеріне қолданылмайды.

IV БӨЛІМ

ҚҰҚЫҚТЫҚ АҚПАРАТ

19-бап

1. Уағдаласушы Тараптардың орталық органдары бір-біріне сұрау салу бойынша осы Келісімнің 16-бабында көрсетілген мәселені реттейтін өз мемлекеттерінің заңнамасы туралы ақпарат бере алады.

2. Ақпарат беру туралы сұрау салуды орталық орган жібереді.

20-бап

1. Ақпараттық сұрау салуда сұрау салуды жіберген орган, сондай-ақ сұрау салынатын Уағдаласушы Тараптың заңнамасына қатысты сұралатын ақпараттың тақырыбы нақты көрсетілген істің сипаты көрсетіледі.

2. Сұрау салуда негізделген және толық жауап алуға мүмкіндік беретін фактілердің жазылуы қамтылуға тиіс. Сұрау салу көлемін нақтылау үшін қажетті құжаттардың көшірмелері де қоса берілуі мүмкін.

3. Сұрау салушы Уағдаласушы Тарап, егер бұл оның жауабы үшін қажет болса, қосымша ақпарат сұрата алады.

21-бап

1. Әрбір Уағдаласушы Тарап, егер ақпарат жабық сипатта болса немесе егер оны беретін Уағдаласушы Тарап оның жария болуын қаламайтынын білдірсе, басқа Уағдаласушы Тараптан алынған ақпараттың құпиялылығын қамтамасыз етеді. Мұндай ақпараттың құпиялық дәрежесін оны берген Уағдаласушы Тарап айқындайды.

2. Осы Келісімге сәйкес алынған ақпаратты оны берген Уағдаласушы Тараптың келісімінсіз, егер бұл ақпарат қана оны берген Уағдаласушы Тараптың мемлекетінде жалпыға қолжетімді болмаса, сұрау салынған және берілген мақсаттардан өзге мақсаттарда пайдалануға болмайды.

3. Осы Келісімге сәйкес бір Уағдаласушы Тарап алған ақпаратты үшінші тарапқа беруге, егер ол ақпарат осы Уағдаласушы Тараптың мемлекетінде жалпыға қолжетімді болса және егер оны беру кезінде осы Уағдаласушы Тарап мұндай талап қоймаса, оны берген Уағдаласушы Тараптың алдын ала келісімі талап етілмейді.

22-бап

1. Ақпарат беру туралы сұрау салуға жауап мүмкіндігінше қысқа мерзімде беріледі.

2. Сұратылатын ақпаратты ұсыну олардың сипатына қарамастан қандайда бір алымдарға алып келмейді.

23-бап

1. Бір Уағдаласушы Тараптың орталық органдарының сұрау салуы бойынша басқа Уағдаласушы Тараптың орталық органы құжаттарды және азаматтық хал актілерінен үзінді көшірмелерді, сондай-ақ сұрау салушы Уағдаласушы Тараптың азаматтарына қатысты өзге де ресми құжаттарды баждар мен салықтарды төлемей береді.

2. Құжаттарды беру осы Келісімде көзделген байланыс арналары арқылы жүзеге асырылады.

V БӨЛІМ

ЗАҢДАСТЫРУДАН БОСАТУ

24-бап

1. Осы Келісімді іске асыру мақсатында бір Уағдаласушы Тараптың сот органдары немесе басқа мемлекеттік органдары берген және байланыс арналары арқылы берілген құжаттар заңдастыру талаптарынан босатылады.

2. Құжаттарға қол қойылады және оларды беруге уәкілеттік берілген органның ресми мөрі қойылады. Көшірмелердің түпнұсқаларға сәйкестігін жоғарыда көрсетілген орган растайды. Барлық жағдайда олардың сыртқы түрі олардың түпнұсқалығын көрсетуге керек.

VI БӨЛІМ

ҚОРЫТЫНДЫ ЕРЕЖЕЛЕР

25-бап

Осы Келісімнің ережелері Уағдаласушы Тараптардың өздері қатысушылары болып табылатын басқа халықаралық шарттарға қатысты құқықтары мен міндеттерін қозғамайды.

26-бап

Осы Келісімді түсіндіруге немесе іске асыруға байланысты туындайтын кез келген дау Уағдаласушы Тараптардың орталық органдары арасындағы келіссөздер арқылы шешіледі.

27-бап

1. Осы Келісім белгіленбеген мерзімге жасалады және Уағдаласушы Тараптардың оның күшіне енуі үшін қажетті мемлекетішілік рәсімдерді орындағаны туралы соңғы жазбаша хабарламаны дипломатиялық арналар арқылы алған күннен бастап 30 (отыз) күн өткен соң күшіне енеді.

2. Осы Келісімге Уағдаласушы Тараптардың өзара келісімі бойынша жекелеген хаттамалармен ресімделетін өзгерістер мен толықтырулар енгізілуі мүмкін, олар осы Келісімнің ажырамас бөліктері болып табылады және осы баптың 1-тармағында көзделген тәртіппен күшіне енеді.

3. Осы Келісім Уағдаласушы Тараптардың бірі басқа Уағдаласушы Тараптың осы Келісімнің қолданылуын тоқтату ниеті туралы жазбаша хабарламасын дипломатиялық арналар арқылы алған күннен бастап бір жүз сексен (180) күн өткен соң өз қолданысын тоқтатады.

20__ жылғы "__" _______ _______ қаласында екі данада қазақ, орыс, араб және ағылшын тілдерінде жасалды әрі барлық мәтін бірдей теңтүпнұсқалы болып табылады.

Келісім мәтінінде алшақтықтар туындаған жағдайда Уағдаласушы Тараптар ағылшын тіліндегі мәтінге жүгінеді.

Қазақстан Республикасы үшін

Марокко Корольдігі үшін