Об утверждении правил разработки и применения разномасштабных карт селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков

Приказ Министра науки и высшего образования Республики Казахстан от 23 сентября 2026 года № 454. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 29 сентября 2026 года № 40006

В соответствии с пунктом 5 статьи 42-1 Закона Республики Казахстан "О гражданской защите" ПРИКАЗЫВАЮ:

1. Утвердить прилагаемые Правила разработки и применения разномасштабных карт селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков.

2. Комитету науки Министерства науки и высшего образования Республики Казахстан в установленном законодательством Республики Казахстан порядке обеспечить:

1) государственную регистрацию настоящего приказа в Министерстве юстиции Республики Казахстан;

2) размещение настоящего приказа на интернет-ресурсе Министерства науки и высшего образования Республики Казахстан после его официального опубликования.

3. Контроль за исполнением настоящего приказа возложить на курирующего вице-министра науки и высшего образования Республики Казахстан.

4. Настоящий приказ вводится в действие по истечении десяти календарных дней после дня его первого официального опубликования.

Министр науки и высшего образования Республики Казахстан

С. Нурбек

"Согласован"
Министерство сельского хозяйства
Республики Казахстан

"Согласован"
Министерство искусственного
интеллекта и цифрового развития
Республики Казахстан

"Согласован"
Министерство транспорта
Республики Казахстан

"Согласован"
Министерство промышленности и строительства
Республики Казахстан

"Согласован"
Министерство по чрезвычайным ситуациям
Республики Казахстан

Утверждены приказом Министр науки и высшего образования Республики Казахстан от 23 сентября 2026 года № 454

Правила разработки и применения разномасштабных карт селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков

Глава 1. Общие положения

1. Настоящие Правила разработки и применения разномасштабных карт селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков (далее - Правила) разработаны в соответствии с пунктом 5 статьи 42-1 Закона Республики Казахстан "О гражданской защите" (далее – Закон) и устанавливают порядок разработки и применения разномасштабных карт селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков (далее – РКСОЛОР).

2. В настоящих Правилах используются следующие основные понятия:

1) оползневая опасность – угроза возникновения оползневого процесса, который может нанести ущерб здоровью людей, инфраструктуре и окружающей среде;

2) оползневой риск – вероятность возникновения оползневых смещений, умноженная на величину возможного ущерба объектам в зоне воздействия;

3) лавинная опасность – угроза жизни и здоровью людей, а также причинения ущерба окружающей среде и экономике, возникающая из-за схода снежной лавины со склонов гор;

4) лавинный риск – вероятность схода лавины определенного объема и интенсивности, в сочетании с величиной потенциального социального, экономического и экологического ущерба;

5) картографирование опасностей и рисков – научно-методический процесс преобразования результатов оценки опасностей и рисков в картографическую форму (карты и цифровые модели), отображающие пространственное распределение степеней опасности и уровней риска;

6) уязвимость – степень восприимчивости объектов к воздействию опасных природных процессов;

7) селевая опасность – угроза от грязекаменных потоков, которые представляют собой внезапные, стремительные потоки воды, грязи, камней и деревьев, движущиеся по горным склонам с высокой разрушительной силой;

8) селевой риск – вероятность схода селя определенного объема и интенсивности, в сочетании с величиной потенциального социального, экономического и экологического ущерба;

9) разномасштабные карты селевой, оползневой и лавинной опасностей и рисков – карты, разрабатываемые в различных масштабах, определяющие и отображающие зонирование территории по степеням опасности и уровням риска возникновения селевых, оползневых и лавинных явлений.

3. РКСОЛОР предназначены для первичной оценки опасностей и рисков на соответствующих территориях.

Глава 2. Порядок разработки разномасштабных карт селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков

4. Разработка РКСОЛОР осуществляется с учетом международных стандартов, соответствующих научно-исследовательских материалов и рекогносцировочных работ, а также государственных нормативных документов в области архитектурной, градостроительной и строительной деятельности.

При разработке РКСОЛОР в качестве картографической основы используются государственные топографические карты и планы, базовые и тематические пространственные данные.

РКСОЛОР разрабатываются на основе:

результатов оценки селевой, оползневой и лавинной опасностей, представляющих собой количественные показатели опасных явлений, характеризующие их масштабность, частоту возникновения и распространенность;

результатов оценки селевых, оползневых и лавинных рисков, полученных на основе научных прогнозов возможных человеческих жертв и материального ущерба от селевых потоков, лавин и оползней.

Разработка РКСОЛОР осуществляется с применением геоинформационных систем (GIS) и технологий дистанционного зондирования Земли.

Система координат определяется в соответствии с государственными системами отсчета и картографической проекцией, установленными на территории Республики Казахстан, утвержденными постановлением Правительства Республики Казахстан от 14 марта 2023 года № 208 "Об установлении государственных систем отсчета и картографических проекций".

При разработке РКСОЛОР учитываются природные, геолого-геоморфологические, климатические и техногенные факторы, определяющие предрасположенность территорий к формированию селевых потоков, оползней и снежных лавин.

При разработке РКСОЛОР учитывается влияние сейсмических воздействий, включая сейсмоиндуцированные оползни, сели и лавины, на основе данных сейсмического зонирования территории.

Картографирование опасностей и рисков селевых, оползневых и лавинных процессов осуществляется на основе оценки интенсивности и вероятности формирования явлений, морфометрических характеристик рельефа, наличия потенциально опасных очагов формирования селей, оползней и лавин, климатических условий и других параметров, используемых в инженерной практике.

РКСОЛОР составляются в масштабах:

1:500 000 – 1:1 000 000 – обзорные;

1:100 000 – 1:200 000 – для регионального и территориального планирования;

1:10 000 – для планирования развития и застройки населенных пунктов, для проектирования объектов и защитных сооружений.

РКСОЛОР в масштабе 1:100 000 относятся к носителям служебной информации ограниченного распространения, которым присваивается пометка "Для служебного пользования" в соответствии с Правилами отнесения сведений к служебной информации ограниченного распространения и работы с ней, утвержденными постановлением Правительства Республики Казахстан от 24 июня 2022 года № 429.

Должностные лица, использующие данные карты в работе, обеспечивают их защиту, учет и хранение в соответствии с установленными требованиями.

5. РКСОЛОР отражают количественную или категориальную вероятность возникновения соответствующих природных процессов за заданный период времени с учетом их интенсивности и используются местными исполнительными органами для регулирования землепользования, а также для предотвращения ущерба и обеспечения безопасности и инфраструктуры.

На РКСОЛОР отображаются следующие данные:

1) вероятность превышения определенного уровня опасности (интенсивности, объема, скорости или площади воздействия) в конкретной точке или зоне;

2) ожидаемые параметры процессов – интенсивность селевых потоков, глубина и скорость оползневых смещений, объем и дальность выброса снежных лавин;

3) распределение природных факторов, способствующих развитию процессов (потенциально опасные склоновые участки, зоны аккумуляции рыхлых материалов, лавинные очаги, водосборы селевых бассейнов);

4) деление территории на зоны различной степени опасности (слабой, средней, сильной и очень сильной) и зоны различного уровня риска (низкого, среднего, высокого и очень высокого);

5) информация об инженерно-геологических, геоморфологических, геоботанических, метеорологических, гидрологических, сейсмологических и техногенных условиях, влияющих на формирование процессов;

6) сведения об уровнях ответственности объектов, в том числе объектов социальной и критической инфраструктуры, размещенных в зоне воздействия, для последующей оценки риска.

6. Разработка РКСОЛОР осуществляется в шесть этапов:

1) сбор и анализ исходных данных: геоморфологических, геологических, гидрологических, климатических, дистанционного зондирования и архивных данных о прошлых событиях;

2) идентификация опасных участков (склонов, бассейнов, лавинных очагов, зон аккумуляции материала) и параметризация протекающих на них процессов;

3) определение частотных и вероятностных характеристик формирующих факторов и процессов;

4) расчет параметров воздействия (интенсивности, объемов, скоростей, дальности распространения) для различных сценариев;

5) оценка вероятности превышения рассчитанных параметров в течение заданного периода времени;

6) создание картографических материалов, формирование тематических слоев пространственных данных и применение картографических условных знаков.

7. Местные исполнительные органы в сфере гражданской защиты организуют проведение оценки селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков.

Оценка селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков проводится научными организациями, аккредитованными в соответствии с приказом Министра образования и науки Республики Казахстан от 12 мая 2020 года № 196 "Об утверждении Правил оказания государственной услуги "Аккредитация субъектов научной и (или) научно-технической деятельности" (зарегистрирован в Реестре государственной регистрации нормативных правовых актов под № 20626).

По результатам оценки селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков создаются РКСОЛОР.

Разработка РКСОЛОР осуществляется за счет бюджетных средств (включая грантовое и программно-целевое финансирование), средств юридических и физических лиц, иных источников, не запрещенных законодательством Республики Казахстан.

Финансирование осуществляется на основании договоров, заключаемых в соответствии с гражданским законодательством Республики Казахстан и законодательством о государственных закупках.

Местные исполнительные органы соответствующей административно-территориальной единицы в сфере гражданской защиты предоставляют научным организациям информацию о границах территории, на которой осуществляются работы по разработке РКСОЛОР, а также перечень расположенных на ней населенных пунктов.

8. РКСОЛОР согласовываются с территориальными уполномоченными органами в сфере гражданской защиты.

РКСОЛОР утверждаются местными исполнительными органами соответствующей административно-территориальной единицы в сфере гражданской защиты в течение пятнадцати рабочих дней после завершения процедуры согласования.

Глава 3. Порядок применения разномасштабных карт селевых, оползневых и лавинных опасностей и рисков

9. Утвержденные РКСОЛОР являются официальным документом по обеспечению селевой, оползневой и лавинной безопасности и подлежат размещению на интернет-ресурсе уполномоченного органа в сфере гражданской защиты, за исключением РКСОЛОР в масштабе 1:100 000.

10. Утвержденные РКСОЛОР учитываются при разработке и утверждении генеральных планов населенных пунктов, проектов детальной планировки, при предоставлении земельных участков для целей строительства и изменении их целевого назначения в случаях, предусмотренных земельным законодательством Республики Казахстан, а также при разработке проектной документации на строительство объектов.

11. Утвержденные РКСОЛОР подлежат учету субъектами архитектурной, градостроительной и строительной деятельности при разработке проектной документации на строительство, реконструкцию и капитальный ремонт зданий и сооружений

12. РКСОЛОР используются при планировании мероприятий для предупреждения и ликвидации последствий селей, лавин и оползней местными исполнительными органами и уполномоченным органом в сфере гражданской защиты, в том числе при:

планировании мероприятий по предупреждению и ликвидации чрезвычайных ситуаций;

разработке планов защиты населения и территорий от чрезвычайных ситуаций;

реализации инженерно-защитных мероприятий;

территориальном планировании и размещении объектов.

13. Актуализация РКСОЛОР осуществляется путем сбора новых данных, их анализа и уточнения картографических материалов в соответствии с требованиями, предусмотренными настоящими Правилами. Актуализация РКСОЛОР осуществляется местными исполнительными органами не реже одного раза в 5 (пять) лет, а также в случае возникновения новых явлений, изменений в уязвимости территорий на основе данных уполномоченного органа в сфере гражданской защиты.

До утверждения актуализированной редакции РКСОЛОР применяется ранее утвержденная версия карты.

Сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерінің әртүрлі ауқымдағы карталарын әзірлеу және қолдану қағидаларын бекіту туралы

Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрінің 2026 жылғы 23 қыркүйектегі № 454 бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2026 жылғы 29 қыркүйекте № 40006 болып тіркелді

"Азаматтық қорғау туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 42-1-бабының 5-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

1. Қоса беріліп отырған Сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерінің әртүрлі ауқымдағы карталарын әзірлеу және қолдану қағидалары бекітілсін.

2. Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Ғылым комитеті Қазақстан Республикасы заңнамасында белгіленген тәртіппен:

1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін;

2) осы бұйрық ресми жарияланғаннан кейін оны Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің интернет-ресурсында орналастыруды қамтамасыз етсін.

3. Осы бұйрықтың орындалуын бақылау жетекшілік ететін Қазақстан Республикасының Ғылым және жоғары білім вице-министріне жүктелсін.

4. Осы бұйрық алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі.

Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрі

С. Нурбек

"Келісілді"
Қазақстан Республикасының
Ауыл шаруашылығы министрлігі

"Келісілді"
Қазақстан Республикасының
Жасанды интеллект және
цифрлық даму министрлігі

"Келісілді"
Қазақстан Республикасының
Көлік министрлігі

"Келісілді"
Қазақстан Республикасының
Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі

"Келісілді"
Қазақстан Республикасының
Төтенше жағдайлар министрлігі

Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрі 2026 жылғы 23 қыркүйектегі № 454 бұйрығымен бекітілген

Сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерінің әртүрлі ауқымдағы карталарын әзірлеу және қолдану қағидалары

1-тарау. Жалпы ережелер

1. Осы Сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерінің әртүрлі ауқымдағы карталарын әзірлеу және қолдану қағидалары (бұдан әрі – Қағидалар) "Азаматтық қорғау туралы" Қазақстан Республикасы Заңының (бұдан әрі – Заң) 42-1-бабының 5-тармағына сәйкес әзірленді және сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерінің әртүрлі ауқымдағы карталарын (бұдан әрі - СКҚКҚҚҚӘАК) әзірлеу және қолдану тәртібін белгілейді.

2. Осы Қағидаларда мынадай негізгі ұғымдар пайдаланылады:

1) көшкін қауіптілігі – адамдардың денсаулығына, инфрақұрылым мен қоршаған ортаға нұқсан келтіруі мүмкін көшкін процесінің туындау қатері;

2) көшкін тәуекелі – әсер ету аймағындағы объектілерге келтірілуі мүмкін залалдың шамасына көбейтілген көшкін жылжуының пайда болу ықтималдығы;

3) қар көшкіні қауіптілігі – тау беткейлерінен қар көшкінінің жүруінен туындайтын, адамдардың өмірі мен денсаулығына төнетін, сондай-ақ қоршаған орта мен экономикаға нұқсан келтіретін қатер;

4) қар көшкіні тәуекелі – ықтимал әлеуметтік, экономикалық және экологиялық залалдың ауқымымен бірге белгілі бір көлемдегі және қарқындылықтағы көшкіннің ықтималдығы;

5) қауіп пен тәуекелді картаға түсіру – қауіп пен тәуекелді бағалау нәтижелерін қауіп дәрежелері мен тәуекел деңгейлерінің кеңістіктік таралуын бейнелейтін картографиялық форматқа (карталар мен цифрлық модельдерге) түрлендірудің ғылыми-әдістемелік процесі;

6) осалдық – объектілердің қауіпті табиғи процестердің әсеріне бейімділік дәрежесі;

7) сел қауіптілігі – тау беткейлері бойымен жоғары жойқын күшпен қозғалатын, судың, лайдың, тастар мен ағаштардың кенеттен пайда болған екпінді ағындарын білдіретін лайлы-тасты тасқындардан төнетін қатер;

8) сел тәуекелі – ықтимал әлеуметтік, экономикалық және экологиялық залалдың ауқымымен бірге белгілі бір көлемдегі және қарқындылықтағы селдің ықтималдығы,

9) сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерінің әртүрлі ауқымдағы карталары – сел, көшкін және қар көшкіні құбылыстарының орын алуына байланысты қауіп дәрежесі мен тәуекел деңгейі негізінде аумақты аймақтарға бөлуді айқындайтын және бейнелейтін әртүрлі масштабта әзірленетін карталар.

3. СКҚКҚҚҚӘАК тиісті аумақтардағы қауіптер мен қауіп-қатерлерді бастапқы бағалауға арналған.

2-тарау. Сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерінің әртүрлі ауқымдағы карталарын әзірлеу тәртібі

4. СКҚКҚҚҚӘАК-ті әзірлеу халықаралық стандарттарды, тиісті ғылыми-зерттеу материалдарын және рекогносцирлеу жұмыстарын, сондай-ақ сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі саласындағы мемлекеттік нормативтік құжаттарды ескере отырып жүзеге асырылады.

СКҚКҚҚҚӘАК-ті әзірлеу кезінде картографиялық негіз ретінде мемлекеттік топографиялық карталар мен жоспарлар, базалық және тақырыптық кеңістіктік деректер пайдаланылады.

СКҚКҚҚҚӘАК:

олардың ауқымдылығын, пайда болу жиілігін және таралуын сипаттайтын қауіпті құбылыстардың сандық көрсеткіштері болып табылатын сел, көшкін және қар көшкін қауіптерін бағалау нәтижелері;

сел тасқындарының, қар көшкіндері мен көшкіндердің салдарынан туындауы мүмкін адам өлімі мен материалдық шығындарды ғылыми болжау арқылы алынған сел, көшкін және қар көшкіні қауіп-қатерлерін бағалау негізінде әзірленеді.

СКҚКҚҚҚӘАК-ті әзірлеу геоақпараттық жүйелерді (GIS) және Жерді қашықтықтан зондтау технологияларын қолдану арқылы жүзеге асырылады.

Координаттар жүйесі "Мемлекеттік есептеу жүйелерін және картографиялық проекцияларды белгілеу туралы" Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2023 жылғы 14 наурыздағы № 208 қаулысымен бекітілген Қазақстан Республикасының аумағында белгіленген мемлекеттік есептеу жүйелеріне және картографиялық проекцияға сәйкес айқындалады.

СКҚКҚҚҚӘАК-ті әзірлеу кезінде аумақтардың сел ағындарының, көшкіндер мен қар көшкіндерінің қалыптасуына бейімділігін айқындайтын табиғи, геологиялық-геоморфологиялық, климаттық және техногенді факторлары ескеріледі.

СКҚКҚҚҚӘАК-ті әзірлеу кезінде аумақты сейсмикалық аймақтарға бөлу деректері негізінде сейсмоиндукцияланған көшкіндерді, сел мен қар көшкіндерін қоса алғанда, сейсмикалық әсері ескеріледі.

Сел, көшкін және қар көшкіні қауіптері мен тәуекелдерін картаға түсіру құбылыстардың қалыптасу қарқындылығы мен ықтималдылығын, бедердің морфометриялық сипаттамаларын, сел, көшкін, қар көшкіні үшін ықтимал қауіпті ошақтардың, сондай-ақ климаттық жағдайлар және инженерлік практика қолданылатын басқа да параметрлердің болуы негізінде жүзеге асырылады.

СКҚКҚҚҚӘАК мынадай масштабта:

1:500 000 – 1:1 000 000 – шолу;

1:100 000 – 1:200 000 – өңірлік және аумақтық жоспарлау үшін;

1:10 000 – елді мекендерді дамыту мен салуды жоспарлау, объектілер мен қорғаныс құрылыстарын жобалау үшін жасалады.

Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2022 жылғы 24 маусымдағы № 429 қаулысымен бекітілген Мәліметтерді таратылуы шектелген қызметтік ақпаратқа жатқызу және онымен жұмыс істеу қағидаларына сәйкес 1:100 000 масштабтағы СКҚКҚҚҚӘАК "Қызметтік пайдалану үшін" деген белгісі бар, шектеулі таратылатын қызметтік ақпарат тасымалдаушыларына жатқызылады.

Өз міндеттерін орындау барысында карта деректерін пайдаланатын лауазымды тұлғалар олардың белгіленген талаптарға сәйкес қорғалуын, есепке алынуын және сақталуын қамтамасыз етеді.

5. СКҚКҚҚҚӘАК тиісті табиғи процестердің қарқындылығын ескере отырып, белгілі бір кезең ішінде олардың орын алуының сандық немесе санаттық ықтималдығын көрсетеді және жергілікті атқарушы органдар жер пайдалануды реттеу үшін, сондай-ақ нұқсанды болғызбау және қауіпсіздік пен инфрақұрылымды қамтамасыз ету үшін пайдаланылады.

СКҚКҚҚҚӘАК-да келесі деректер көрсетіледі:

1) нақты нүктеде немесе аумақта белгілі бір қауіп деңгейінің (қарқындылығы, көлемі, жылдамдығы немесе әсер ету ауданы) шектен шығу ықтималдығы;

2) процестердің күтілетін параметрлері – сел ағындарының қарқындылығы, көшкіннің жылжу тереңдігі мен жылдамдығы, қар көшкіндерінің көлемі мен таралу қашықтығы;

3) процестердің дамуына ықпал ететін табиғи факторлардың таралуы (әлеуетті қауіпті беткей учаскелері, борпылдақ материалдардың аккумуляция аймақтары, қар көшкіні ошақтары, сел бассейндерінің су жиналу алаптары);

4) аумақты қауіптілік деңгейі әртүрлі (төмен, орташа, жоғары және өте жоғары) және тәуекел деңгейі әртүрлі (төмен, орташа, жоғары және өте жоғары) аймақтарға бөлу;

5) процестердің қалыптасуына әсер ететін инженерлік-геологиялық, геоморфологиялық, геоботаникалық, метеорологиялық, гидрологиялық, сейсмологиялық және техногендік жағдайлар туралы ақпарат;

6) қауіп-қатерді кейіннен бағалау үшін әсер ету аймағында орналасқан объектілердің, оның ішінде әлеуметтік және маңызды инфрақұрылым объектілерінің жауапкершілік деңгейлері туралы мәліметтер.

6. СКҚКҚҚҚӘАК-ті әзірлеу алты кезеңде жүзеге асырылады:

1) бастапқы деректерді жинау және талдау: геоморфологиялық, геологиялық, гидрологиялық, климаттық, қашықтықтан зондтау деректері және өткен оқиғалар туралы архивтік мәліметтер;

2) қауіпті учаскелерді (беткейлер, бассейндер, қар көшкіні ошақтары және материалдардың жиналу аймақтары) анықтау және оларда жүретін процестерді параметрлеу;

3) қалыптастырушы факторлар мен процестердің жиілік және ықтималдық сипаттамаларын анықтау;

4) әртүрлі сценарийлер үшін әсер ету параметрлерін (қарқындылығын, көлемін, жылдамдығын, таралу қашықтығын) есептеу;

5) белгілі бір уақыт аралығында есептік параметрлерден асып кету ықтималдығын бағалау;

6) картографиялық материалдарды жасау, кеңістіктік деректердің тақырыптық қабаттарын қалыптастыру және картографиялық шартты белгілерді қолдану.

7. Азаматтық қорғау саласындағы жергілікті атқарушы органдар сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерін бағалауды ұйымдастырады.

Сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерін бағалауды "Ғылыми және (немесе) ғылыми-техникалық қызмет субъектілерін аккредиттеу" мемлекеттік қызметін көрсету қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2020 жылғы 12 мамырдағы № 196 бұйрығына (Нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу тізілімінде № 20626 болып тіркелген) сәйкес аккредиттелген ғылыми ұйымдар жүргізеді.

СКҚКҚҚҚӘАК-лар сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерін бағалау нәтижелері негізінде жасалады.

СКҚКҚҚҚӘАК-ті әзірлеу бюджет қаражаты (гранттық және бағдарламалық-нысаналы қаржыландыруды қоса алғанда), заңды және жеке тұлғалардың қаражаты, Қазақстан Республикасының заңнамасында тыйым салынбаған өзге де көздер есебінен жүзеге асырылады.

Қаржыландыру Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасына және мемлекеттік сатып алу туралы заңнамаға сәйкес жасалатын шарттар негізінде жүзеге асырылады.

Тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің азаматтық қорғау саласындағы жергілікті атқарушы органдары ғылыми ұйымдарға СКҚКҚҚҚӘАК-ті әзірлеу жөніндегі жұмыстар жүзеге асырылатын аумақтың шекаралар туралы ақпаратты, сондай-ақ онда орналасқан елді мекендердің тізбесін ұсынады.

8. СКҚКҚҚҚӘАК азаматтық қорғау саласындағы уәкілетті аумақтық органдармен келісіледі.

СКҚКҚҚҚӘАК-лар келісу рәсімі аяқталғаннан кейін он бес жұмыс күні ішінде тиісті әкімшілік-аумақтық бірліктің азаматтық қорғау саласындағы жергілікті атқарушы органдарымен бекітіледі.

3-тарау. Сел, көшкін және қар көшкіні қауіптілігі мен қауіп-қатерлерінің әртүрлі ауқымдағы карталарын қолдану тәртібі

9. Бекітілген СКҚКҚҚҚӘАК сел, көшкін және қар көшкіні қауіпсіздігін қамтамасыз ету жөніндегі ресми құжат болып табылады және масштабы 1:100 000 болатын СКҚКҚҚҚӘАК-ті қоспағанда, азаматтық қорғау саласындағы уәкілетті органның интернет-ресурсында жариялануға жатады.

10. Бекітілген СКҚКҚҚҚӘАК елді мекендердің бас жоспарларын, егжей-тегжейлі жоспарлау жобаларын, Қазақстан Республикасының жер заңнамасында көзделген жағдайларда құрылыс мақсаты үшін жер учаскелерін беру және олардың нысаналы мақсатын өзгерту кезінде, сондай-ақ объектілер құрылысына жобалау құжаттамасын әзірлеу кезінде ескеріледі.

11. Бекітілген СКҚКҚҚҚӘАК сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметін жүзеге асыратын субъектілер ғимараттар мен құрылыстарды салуға, реконструкциялауға және күрделі жөндеуге арналған жобалау құжаттамасын әзірлеу кезінде есепке алынуға тиіс.

12. СКҚКҚҚҚӘАК жергілікті атқарушы органдар мен азаматтық қорғау саласындағы уәкілетті орган тарапынан селдердің, көшкіндер мен қар көшкіндерінің алдын алу және олардың салдарын жою жөніндегі іс-шараларды жоспарлау кезінде, оның ішінде:

төтенше жағдайлардың алдын алу және жою жөніндегі іс-шараларды жоспарлау;

халықты және аумақтарды төтенше жағдайлардан қорғау жоспарларын әзірлеу;

инженерлік-қорғау іс-шараларын іске асыру;

объектілерді аумақтық жоспарлау және орналастыру кезінде пайдаланылады.

13. СКҚКҚҚҚӘАК-ті жаңарту осы Қағидаларда көзделген талаптарға сәйкес жаңа деректерді жинау, оларды талдау және картографиялық материалдарды нақтылау арқылы жүзеге асырылады. СКҚКҚҚҚӘАК-ті жаңартуды жергілікті атқарушы органдар кемінде 5 (бес) жылда бір рет, сондай-ақ азаматтық қорғау саласындағы уәкілетті органның деректері негізінде аумақтардың осалдығында жаңа құбылыстар, өзгерістер пайда болған жағдайда жүзеге асырады.

СКҚКҚҚҚӘАК-тің жаңартылған редакциясы бекітілгенге дейін бұрын бекітілген карта қолданылады.